راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١٩٧ - اركان عقد بيع
سؤالى كرده و آن حضرت نيز چنين گفته است.»«١٩»
در روايت صحيح از امام صادق (ع) قريب به اين مضمون رسيده است.«٢٠» و از اسحاق بن عمار به نقل از امام موسى كاظم (ع) رسيده كه مىگويد: «از آن حضرت درباره مردى پرسيدم كه از كسى مالى طلب دارد. بدهكار از ترس اين كه مبادا مالش را قرض ندهد، مبلغى به عنوان ربح به او مىدهد و مال را از او بدون هيچ شرطى مىگيرد امام (ع) فرمود: تا وقتى كه مشروط به دادن ربح نكرده است، اشكالى ندارد.»«٢١»
بيع سلم و شرايط آن
غزالى گويد: «عقد سوّم، بيع سلم است و بازرگان در اين عقد بايد ده شرط را رعايت كند.»
مىگويم: بلكه نه شرط را بايد رعايت كند.
غزالى مىگويد: «شرط اول، آن است كه اصل مال مورد معامله از روى علم به مثل و مانند آن، معلوم باشد
تا اگر در موقع معين تسليم نشد. طرف مقابل بتواند به قيمت آن مال مراجعه كند. بنابراين اگر يك مشت درهم بدون شمارش را در برابر يك كرّ گندم بدهد بنا به يكى از دو قول صحيح نيست.
دوّم، آن است كه رأس المال مورد معامله را در مجلس عقد پيش از اين كه مجلس به هم بخورد، تسليم كنند.
بنابراين اگر پيش از دريافت مال طرفين از هم جدا شوند بيع سلم فسخ مىشود.
سوّم، آن كه مال مورد بيع سلم، از چيزهايى باشد كه تعريف اوصاف آن ممكن باشد،
مانند حبوبات، حيوانات، مواد معدنى، پنبه و ابريشم، لبنيّات، و كالاهاى عطارى و
١٩ و ٢٠ – کافي، ج ٥، ص ٢٠٥، شماره ١٠ و ٧؛ من لايحضره الفقيه، ص ٣٨٦.
[٢١]- من لايحضره الفقيه، ص ٣٨٦، شماره ٣٧.