دروس هيئت و ديگر رشته هاي رياضي - حسن زاده آملي، حسن - الصفحة ٦٣٠ - و يا اكثر از آن و اقل از

( شكل شماره ٨٨ ) بايد شمرد و پيش رفت , و به قدر تفاوت مابين العرضين از دو نقطه مشرق و مغرب دائره به سوى جنوب بايد شمرد اگر عرض بلد زائد بر عرض مكه باشد , و به سوى شمال بايد شمرد اگر عرض مكه زائد بر عرض بلد باشد كه در صورت اولى , جهت قبله جنوب شرقى خواهد بود , و در صورت ثانيه شمال شرقى . و باقى عمل كما كان .

ح - اگر بلد عديم العرض باشد يعنى بلادى كه بر خط استواء قرار گرفته اند , در اين صورت بايد عرض مكه را به منزله مابين العرضين گرفت , پس از دو نقطه مشرق و مغرب دائره به قدر عرض مكه فقط به سوى شمال بايد شماره كرد و خط عرضى را مطابق قاعده بايد رسم كرد .

و از نقطه شمال و جنوب دائره به قدر مابين الطولين به سوى مغرب شماره بايد كرد اگر طول بلد شرقى و اكثر از طول مكه باشد .

و به سوى مشرق بايد شماره كرد اگر طول بلد شرقى نباشد , خواه عديم الطول باشد كه در اين صورت طول مكه را به منزله مابين الطولين محسوب بايد داشت , و خواه طول آن غربى باشد كه بايد با طول مكه جمع كرد .

و اگر طول بلد شرقى و اقل از طول مكه باشد فضل بين الطولين يعنى همان تفاوت بين الطولين را أخذ بايد كرد و عمل را تمام نمود .

ط - اگر بلد جنوبى باشد مطلقا بايد عرض آن را با عرض مكه جمع كرد و به قدر مجموع عرضين از دو نقطه مشرق و مغرب دائره فقط به سوى شمال شماره بايد