دروس هيئت و ديگر رشته هاي رياضي - حسن زاده آملي، حسن - الصفحة ٦٢١ - برهان خط نصف النهار دائره هنديه

الجبال و بالهرمين بمصر على ما بلغنى كتابات منها ما لايمكن إخراجه , و منها ما لايعرف لغته]( . ( طبيعيات شفاءج ١ طبع رحلى چاپ سنگى ص ٢٢٩ )

مطالبى تاريخى و خواندنى و دانستنى در كتب ذيل راجع به هرمان مصر آمده است :

١ - در ماده( هرم) تاج العروس زبيدى .

٢ - كتاب( حسن المحاضرة في اخبار مصر و القاهره) تأليف جلال الدين سيوطى . ( ط ١ ص ٣١ به بعد )

٣ - كتاب( العصور القديمه) تأليف دكتر جايمس هنرى براستد , به تعريب داود قربان . ( ط ١ , از ص ٣٤ به بعد )

٤ - تاريخ مصر قديم به ترجمه فارسى از دكتر احمد بهمنش ( ط ٣ دانشگاه تهران ج ١ ص ١١٦ و ١٥٤ ) متن اين كتاب به وسيلهEtienne Drioton وJacques Vandien تنظيم شده است .

به بيان برخى ديگر از عبارات برهان باز گرديم :

آنكه در مقدمه دوم گفته است( : و اين زاويه بقدر قوس ارتفاع است) بدين جهت كه زاويه ياد شده زاويه مركزى است به بيانى كه در درس دوم و دوازدهم گفته آمد .

مطلب ديگر اين كه زاويه مركزى مثلث مذكور هر چند در مركز ارض صورت مى گيرد نه در سطح آن , و لكن نصف قطر ارض را در اين گونه مسائل قدر مخصوص و معتنى به نيست چنانكه در درس ٦٢ در بيان اختلاف منظر دانسته شده است .

آن كه در مقدمه سوم گفته است( : به قوه شكل چهارم) . . . بدان كه در كتب رياضى استدلالى كه آنها را در اصطلاح اين علم متوسطات گويند - بدين جهت كه در تعليم كلاسيك ميان كتب ابتدائى و نهائى خوانده مى شوند - مانند اصول اقليدس و اكرثاوذوسيوس و اكرومانالاؤوس و غيرها , اگر حكم يك مسأله رياضى مطابق صورت ظاهر يكى از اشكال مقالات كتب ياد شده اعنى متوسطات مبرهن مى شود فبها , و اگر مستدل بايد با تدبير علمى برهان حكمى را از شكلى استنباط