دروس هيئت و ديگر رشته هاي رياضي - حسن زاده آملي، حسن - الصفحة ٦٧١ - قبله مدينه
رسول الله - صلى الله عليه و آله و سلم - پس از آن كه مبعوث به رسالت شد , سيزده سال در مكه , و چند ماه در مدينه بسوى بيت المقدس نماز مى خواند , ولى در مكه خانه كعبه را بين خود و بيت المقدس قرار مى داد , و اينعمل در مدينه ميسور نبود , زيرا اگر كسى در مدينه مواجه مكه باشد ناچار بايد بيت المقدس را پشت سر قرار دهد , و بالعكس اگر در مدينه مواجه بيت المقدس باشد پشت به مكه خواهد كرد , اما در مكه مى تواند در طرف جنوب خانه كعبه هم به سوى كعبه باشد و هم بسوى بيت المقدس .
بيان آن اين كه عرض مكه ٢١ درجه و ٢٥ دقيقه شمالى است , و طول شرقى آن از گرنويچ ٣٩ درجه و ٥٠ دقيقه , و عرض مدينه ٢٥ درجه شمالى , و طول آن از گرنويچ ٤٠ درجه شرقى , و عرض بيت المقدس ٣١ درجه و ٤٧ دقيقه شمالى , و طول آن ٣٥ درجه و ١٥ دقيقه شرقى گرنويچ , پس مكه و مدينه تقريبا در سطح يك دائره نصف النهار واقع اند , زيرا كه تفاوت بين الطولين بغايت اندك است , و مدينه تقريبا در شمال شرقى مكه واقع است , و بيت المقدس در شمال غربى مدينه , بلكه در شمال غربى مكه نيز واقع است بدين صورت ( ش ٩٢ ) كه به هيأت نقشه جغرافيائى بدان دستور و بيانى كه در آخر درس چهل و سوم گفته ايم , ترسيم كرده ايم .
بيت المقدس
مدينه
مكه
مشرق - مغرب
( شكل شماره ٩٢ )
قبله مدينه آن چنان كه پيغمبر اكرم ( ص ) به سوى آن نماز خوانده است تا امروز به حال خود باقى است , و دانشمندان رياضى بزرگ كه برخى از آنان را در درس بعد نام خواهيم برد به قواعد رياضى قبله مدينه را چنان يافتند كه رسول الله آنرا بدون إعمال قواعد رياضى و آلات رصدى و اطلسهاى طول و عرض بلاد و مانند آنها يافته است , و اين ممكن نيست مگر به وحى و الهام ملكوتى .