دروس هيئت و ديگر رشته هاي رياضي - حسن زاده آملي، حسن - الصفحة ٨٢١ - قطب مغناطيسى و قطب جغرافيائى زمين , و قطبنما و قبله نما
- اه ب - ا و ب - زاويه انحراف مغناطيسى دو نقطه - ه و - و - است . و دانسته شده است كه انحراف مغناطيسى در جائى شرقى و در جائى غربى و در جائى صفر است كه انحراف منتفى است و لاجرم دو خط - اه - ب ه - باهم منطبق و متحد خواهند بود . و - ح ط - محور مغناطيسى , و - رى - محور چرخش مغناطيسى .
( شكل شماره ٩٩ )
اين زاويه انحراف در هر نقطه اى بر روى زمين مشخص شده است , و با توجه و آگاهى به اندازه زاويه انحراف مغناطيسى , امتداد شمال و جنوب جغرافيائى را كه خط زوال - يعنى خط نصف النهار - كه در سطح دائره نصف النهار است و عمود بر خط مشرق و مغرب خواهد بود , در هر نقطه بر روى زمين از قطب نما به خوبى مى توان مشخص كرد .
تبصره در معرفى( قبله نماى مغناطيسى) :
چنان كه دانسته شد با آگاهى به اندازه زاويه انحراف مغناطيسى هر نقطه بر روى زمين خط نصف النهار واقعى را مى توان تحصيل كرد , و پس از آن خط سمت قبله را بدست آورد . پس اگر قبله نماى مغناطيسى كه در آن زاويه انحراف مغناطيسى منظور شده است در دست .