جلوگيرى كرد. مسلما چنين كشاورزى از اين كار نتيجه نبرده و دست روى دست خواهد گذاشت. قردن در باره اعال كافران، خواه اعمالى كه براى تقرب به معبودان دروغين انجام مى دهند يا كارهاى خيرى كه براى كسب شهرت و پيشرفت در امور زندگى سر و صورت مى دهند، مى فرمايد: اعمال اين گروه در پيشگاه خدا كوچكترين سودى ندارد، مثل اين گروه بسان آن خاكسترى است كه در فضاى باز در مسير تندباد قرار گيرد، همان طور كه كشاورز از عمل پيشين خود سودى نمى برد، اين گروه نيز سودى نمى برند، زيرا آنان كارهاى خود را براى بتها و يا شهرت انجام داده اند و بايد پاداش خود را از آنها بگيرند، نه از خدا كه هرگز براى او حركتى انجام نداده اند .

در مكتب تربيتى اسلام، پذيرش عمل دو شرط دارد:

١. زيبايى عمل و كار.

٢. زيبايى انگيزه.

كارهاى اين گروه هر چند شرط نخست را داراست. چه بسا بيمارستانى ساخته و به افراد عقب مانده كمك مى كنند، اما انگيزه آنان، پست و آلوده است، يا مى خواهند مقامى را كسب كنند يا به خدايان دروغين تقب جويند.

اصولاً در مكتب اسلام، مرد نيكوكار، انسانى است كه عمل او نيك و انگيزه او نيز نيك تر باشد، يعنى كار را براى خدا انجام دهد، و در آن كار، هيچ نوع نيت مادى و كسب مقام يا تقرب به فرد ديگر نباشد.

در اينجا مكتب اسلام، با ديگر مكتبهاى تربيتى فاصله زيادى مى گيرد. در مكتبهاى غربى كه غالباً روح مادى دارد، مقياس در ستايش افراد، نيك بودن عمل است، نه نيك بودن نيت، در حالى كه در مكتب اسلام، علاوه بر