اين آيه هر چند در شأن مؤمنان صدر رسالت و پس از آن نازل گرديده ولى مضمون آن جنبه همگانى دارد، حتى مؤمنان پيش از عهد رسالت را نيز كه در سختيها، استقامت از خود نشان داده اند در برمى گيرد.

و در هر حال آيه حاكى است كه در امت هاى پيشين، مردان با ايمانى با پايمردى هرچه تمامتر در ميدان نبرد استقامت به خرج مى دادند و گاهى فشار به حدى مى رسيد كه نفسها به تنگ افتاده تا آنجا كه پيامبر و افراد با ايمان به عنوان دعا و درخواست كمك غيبى مى گفتند (مَتَى نَصْرُ اللهِ): «يارى خدا كى به ما مى رسيد».

البته اين جمله همان طور كه گفتيم جنبه دعايى و درخواستى دارد، و در حقيقت درخواست كمك است و هرگز به اين معنى نيست كه از نظر آنان در رسيدن كمك هاى غيبى تأخير رخ داده بود و گوياى اين حقيقت هستند، زيرا چنين سخنى نه در شأن افراد با ايمان است و نه در شأن پيامبران بزرگ.

تا اينجا بامشبه به آشنا شديم.

٢. مشبه

مشبه در اين آيه گروه با ايمان است كه در نبرد خندق ازهر طرف محاصره شدند رسول خدا آنان را به صبر و بردبارى و رسيدن امدادهاى غيبى سفارش مى كرد، ولى در عين حال رئيس ستون پنجم «عبد الله بن ابى» به اطرافيان خود مى گفت چرا خود را به كشتن مى دهيد اگر محمد پيامبر بود نبايد ياران او اسير و كشته نمى شدند.

قرآن براى ايجاد روح استقامت و بردبارى در ميدان مبارزه يادآور مى شود