اين حال مشبه به است. اكنون بايد ديد مشبه چيست؟ مشبه در اينجا به تصريح آيه، نور الهى است، مسلماً مقصود نور ذات نيست، زيرا ذات براى ما قابل شناخت نيست، طبعاً اين نور بايد فعل الهى باشد. به گواه اين كه در آيه بعد جايگاه اين نور را معين مى كند و مى فرمايد: (في بيوت أذن الله أن ترفع...)[١] اين چراغ پر نور در خانه هايى است كه خدا فرمان به ترفيع آن داده است بنابراين بايد ديد كدام يك از افعال الهى مى تواند مشبه آن باشد. مفسران در اينجا موضوعاتى را يادآور شده اند كه هر يك مى تواند مشبه اين مثل باشد. اينك به تدريج به نقل آنها مى پردازيم:

١. مشبه آن هدايت الهى است كه به صورت نورى در قلب مؤمن مى تابد و سراسر وجود او را روشن مى كند، تو گويى در دل مؤمن مشكاتى است كه در آن چراغى برافروخت و سراسر وجود او را روشن كرده است.

در اينجا ممكن است گفته شود چرا نور خدا را به خورشيد تشبيه نكرده است؟ نكته آن اين است كه هدف بيان نورى است كه اطراف آن را تاريكى فرا گرفته ولى اين نور در تاريكى و در ميان اوهام و پندارها بسان ستاره اى بدرخشد، ولى جريان در آفتاب به گونه اى ديگر است. او اگر طلوع كند، ظلمتى باقى نمى ماند، تا مانند ستاره در دل تاريكى بدرخشد.

٢. مشبه همان قرآن است كه خدا نيز او را نور خوانده است، چنانكه مى فرمايد:

(قد جاءكم من الله نور و كتاب مبين)[٢].

[١] نور: ٣٦.
[٢] مائده: ١٥ .