مثل هاى آموزنده قرآن - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢٢٨

خويش، درس عبرت نگرفتيد؟ چنان كه مى فرمايد:

(وَ سَكَنْتُمْ فِي مَسَاكِنِ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ وَ تَبَيَّنَ لَكُمْ كَيْفَ فَعَلْنَا).

با توجه به اين دو پاسخ محكم واستوار، خدا حال ملّتهاى پسين را كه عذاب الهى را ديدند، ومهلت خواستند ولى پاسخ منفى شنيدند وسرانجام نابود شدند به احوال ملتهاى پيشين تشبيه مى كند كه آنان نيز در عين قدرت ومكنت، غرق در فساد بودند وبه هنگام نزول عذاب خواهان مهلت بودند، ولى پاسخ مثبت به آنان داده نشد.

در اينجا سؤإلى مطرح است: چرا به مهلت خواهى آنان پاسخ مثبت داده نشد وبر خداى رحيم شايسته بود به آنان مهلت دهد تا راه اصلاح را در پيش گيرند.

پاسخ اين سؤال روشن است. اين نوع اظهار ندامت وپشيمانى ودرخواست مهلت تا در رديف صالحان قرار گيرد، يك امر مقطعى است. يعنى شرايط زندگى حكم مى كند كه پشيمانى رخ دهد تا از اين طريق نجات يابند ولى اگر شرايط، دگرگون گردد وعذاب الهى به رحمت تبديل شود، افراد فرومايه به همان زندگى پيشين باز مى گردند وپيامهاى الهى را فراموش مى كنند.

حتى اين گروه در آخرت نيز در خواست چنين مهلتى وبه تعبير بهتر بازگشت به دنيا مى كنند، ولى قرآن، يادآور مى شود كه اگر اين گروه گنهكار به زندگى دنيوى باز گردند، باز از كارهاى زشت خود دست برنمى دارند، چنان كه مى فرمايد: