مؤمن كسى است كه ساختمان خود را بر شالوده تقوا ورضايت خدا برپا مى كند، در حالى كه إنسان منافق، ساختمان خود را بر لبه رودخانه اى مى سازد كه زير آن را آب شسته وبرده ودر حال فرو ريختن است.

مسلّماً مقصود، ظاهر قضيه نيست كه اينها بنايى را بر لب رودخانه اى ساخته اند كه زير آن شستشو شده است، بلكه مقصود، عقيده ودين آنهاست كه بر اساس آن زندگى مى كنند وبه خاطر بى پايگى آيين سرانجام به جهنم فرو خواهند افتاد، چنان كه مى فرمايد:

(أَفَمَنْ أَسَّسَ بُنْيَانَهُ عَلَى تَقْوَى مِنَ اللهِ وَ رِضْوَان خَيْرٌ أَمْ مَنْ أَسَّسَ بُنْيَانَهُ عَلَى شَفَا جُرُف هَار فَانْهَارَ بِهِ فِي نَارِ جَهَنَّمَ وَ اللهُ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ).[١]

تا اينجا به تفسير آيه ها پرداختيم ومفاد آنها نيز روشن گشت، ولى اكنون به تشريح تمثيل مى پردازيم.

تبيين تشبيه

كراراً يادآور شديم كه مثلهاى قرآن، تمثيل وتشبيه است وهر تشبيهى داراى سه پايه است:

١. مشبّه، ٢.مشبه به، ٣.وجه شبه.

از آنجا كه آيه، داراى دو تمثيل است قهراً به تعدد تمثيل، اين جنبه هاى سه گانه نيز متعدد خواهند بود.

تمثيل اوّل

مشبّه: مؤمن كه داراى عقيده اى محكم واستوار است.

[١] توبة/١٠٩.