به هر حال آيه فوق شبيه چيزى است كه در آيه ٢٧ سوره محمد صلى الله عليه و آله و سلم آمده است، مى‌فرمايد: «حال آنها چگونه خواهد بود هنگامى كه فرشتگان (قبض ارواح) به صورت و پشت آنها مى‌زنند» (و قبض روحشان مى‌كنند) فَكَيْفَ اذا تَوَفَّتْهُمْ الْمَلائِكَةُ يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَ ادْبارَهُمْ.

آرى، ملائكه با سيلى و مشت بر صورت و پشتشان، از آنها استقبال مى‌كنند، و شايد اعترافشان به توحيد و سخنان حق به خاطر مشاهده همين صحنه است، نه از روى اخلاص.

در مقابل آنها فرشتگان رحمتند كه براى قبض ارواح مؤمنان مى‌آيند چنان‌كه در دوّمين آيه مى‌خوانيم:

«پرهيزگاران كسانى هستند كه ملائكه (قبض ارواح) روحشان را مى‌گيرند. در حالى ه از نظر عقيده و گفتار و كردار پاك و پاكيزه‌اند و به آنها مى‌گويند سلام بر شما باد (سلامى كه نشانه سلامت و امن و امان است) وارد بهشت شويد به خاطر اعمالى كه انجام مى‌دايد» (الَّذينَ تَتَوفّهُمُ الْمَلائكَةُ طَيِّبينَ يَقُولُونَ سَلامٌ عَلَيْكُمُ ادْخُلُؤا الْجَنَّةَ با كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ).

و در واقع پاداش پاكى و تقوى چيزى جز اين نيست كه فرشتگان الهى با سلام و درود از آنها استقبال كنند و از آنها به بهشت دعوت نمايند، دعوتى آميخته با لطف و محبت و احترام!

در اينجا نيز ممكن است بهشت اشاره به بهشت برزخ بوده باشد يا بهشت قيامت كه بهشت برزخى درهاى آن محسوب مى‌شود.

به هر حال اين يكى از ابعاد مرگ است كه كيفيت آن نسبت به صالحان و بدكاران كاملًا متفاوت مى‌باشد.

***

٦- دليل ترس از مرگ‌

چهره مرگ معمولًا براى افراد وحشتناك است و دليل آن اجمالًا يكى از دو چيز است يا مرگ را پايان همه چيز، و مرادف معناى فنا دانستن، و يا آلودگى به گناهان و دلبستگى به دنياست، اما كسى كه مرگ را تولد جديد و سرآغازى براى انتقال به جهان وسيع‌تر و زندگى والاتر مى‌داند و كوله‌بارى بزرگ از اعمال صالح براى اين سفر فراهم كرده و دلبستگى خاصى به دنيا ندارد براى چه از مرگ بترسد؟

در «ششمين آيه» اشاره ظريفى به اين موضوع نموده مى‌فرمايد: «بگو اى يهوديان! اگر گمان مى‌كنيد كه‌