پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٦٠ - گروه هفتم

قسمت مهم وجود او را تشكيل مى‌دهد و از هر نظر برتر و بالاتر است، نعمت‌ها و مواهب شايسته و مناسبى فراهم نسازد؟ منتهى نعمت‌هاى روحانى چون شرح و بيان ندارد و جز با رسيدن به درك كردن، احساس نمى‌شود، شرح زيادى در آيات قرآن براى آن به چشم نمى‌خورد، در عين حال تعبيرات سربسته و فشرده و جالبى در اين زمينه ديده مى‌شود كه گوياى عمق و عظمت اين نعمت‌هاست كه مشروحاً در بحث مستقل خود خواهد آمد.

٢- بعضى با جرأت و جسارت، تمام اين آيات را تأويل و توجيه مى‌كنند و بر مفاهيمى غير ظاهر آن حمل مى‌كنند، و همه را كنايه از نعمت‌هاى معنوى مى‌پندارند، در حالى كه ضوابط شناخته شده باب الفاظ هرگز چنين اجازه‌اى را به ما نمى‌دهد و اگر بنا باشد ما به خود اجازه اين همه توجيه‌ها و تأويلها بدهيم ديگر حجيّت ظواهر الفاظ مفهومى نخواهد داشت، و الفاظ وسيله انتقال مفاهيم نخواهد بود، و ارزش و اصالت خود را به كلى از دست مى‌دهد، و اين كار جرأتى است بر خدا و قرآن مجيد.

گروه هفتم:

آياتى است كه از كيفرها و مجازات‌ها مختلف مجرمان در قيامت سخن مى‌گويد و بسيارى از اين مجازات‌ها جنبه جسمانى دارد، اگر معاد تنها جنبه روحانى داشته باشد بايد تمام اين تعبيرات را به معانى مجازى حمل كرد، در حالى كه هيچ مجوّزى براى اين كار وجود ندارد.

در اينجا نيز تأكيد مى‌كنيم كه مجازات‌هاى قيامت بر دو گونه است: عذاب‌هاى روحانى عذاب‌هاى جسمانى، و به هر دو قسمت در آيات قرآن اشاره شده است، هرچند عذاب‌هاى جسمانى به خاطر نكته‌اى كه در بحث سابق اشاره شد در آيات قرآن بيشتر مورد توجه قرار گرفته است.

اين آيات، بسيار فراوان است، به عنوان نمونه به آيات زير گوش فرا مى‌دهيم:

١- وَ اصْحابُ الشِّمالِ ما اصْحابُ الشِّمالِ- فَى سَمُومٍ وَ حَميمٍ- وَ ظِلٍّ مِنْ يَحْمُومٍ- لا بارِدٍ وَ لا كَريمٍ.

(واقعه- ٤١ تا ٤٤)

٢- يَوْمَ يُحْمَى‌ عَلَيْها فى نارِ جَهَنَّمَ فَتُكْوَى‌ بِها جِباهُهُمْ وَ جُنُوْبُهُم وَ ظُهُورُهُم.