در آيه ٢٥ همين سوره نيز اين تعبير در كلام پروردگار آمده است، مى‌فرمايد: «پس چگونه خواهد بود هنگامى كه آنها را در روزى كه شكى در آن نيست جمع كنيم»؟! (فَكَيْفَ اذا جَمَعْناهُمْ لِيَوْمٍ لا رَيْبَ فِيْهِ).

و از آن‌جا كه در بحث «قطعى بودن قيامت از ديدگاه قرآن مجيد» درباره اين آيات به قدر كافى (در همين جلد) سخن گفته شد، نيازى به تكرار نمى‌بينيم، تنها به اين نكته اشاره مى‌كنيم كه قطعى بودن آن روز و وعده‌هاى گوناگون الهى در آن روز نه تنها در سخن خداوند مسلّم و خالى از هرگونه شك و ريب است، بلكه تمام افراد كه در ايمان خود راسخند نيز به آن معترفند و قولى است كه جملگى برآنند، در واقع نام‌هاى ديگر از حوادث و برنامه‌هاى آن روز خبر مى‌دهد، در حالى كه اين نام از قطعى بودن آن خبر مى‌دهد، و در واقع تأكيدى است بر همه آنها، و به همين دليل آن را به عنوان آخرين نامه در اين سلسله نام‌ها برگزيديم.

اين نكته قابل ذكر است كه هنگامى كه مؤمنان از آن روز به اين عنوان خبر مى‌دهند دليل آن را نيز در پيشگاه خدا عرضه مى‌دارند، چنانكه در ذيل آيه اوّل آمده: (انَّ اللَّهَ لا يُخْلِفُ الْمِيْعادَ): «چرا كه خداوند در وعده خود تخلف نمى‌كند» و همين است دليل قطعى بودن و راه نيافتن شك در آن روز.

***

نتيجه بحث‌

از آنچه در اين بحث گسترده در مورد «نام‌هاى قيامت در قرآن» آمد روشن شد كه‌ «روز قيامت» در قرآن مجيد حدّاقل‌ هفتاد نام‌ دارد، البتّه منظور از نام در اين‌جا تنها اسم خاص (يا به تعبير ادبيات عرب «عَلَم» نيست) بلكه تمام توصيف‌هايى را كه درباره قيامت در قرآن آمده و با كلمه «يوم» آغاز شده است شامل مى‌شود.

منتها اين نام‌ها را به دو گروه تقسيم كرديم: نام‌هايى كه تنها با يك كلمه از آن روز خبر مى‌دهد، مانند «يوم البعث، يوم القيامه، يوم الدين و يوم الحساب» و آن بيست و چهار نام بود، و نام‌هايى كه با يك جمله از اوصاف قيامت همراه است (مانند بقيه اين نام‌ها).

اين تعبيرات هفتاد گانه بسيار پربار و پرمطلب است، در واقع از هفتاد دريچه مختلف به روز قيامت‌