ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٢٨ - در روز قيامت مأمورى است موكَّل به كشاندن انسانها براى حساب و شاهدى است براى شهادت بهر چه كه در زندگى دنيوى انجام دادهاند
از انعطاف بشر در برابر واقعيّات و انحراف وقيحانهء او از آنها . با اين حال ، نبايد با مشاهدهء اين انحرافات بيكباره دست از انسان شسته و به غارها و جنگلها پناه برد ، زيرا هر چه باشد ، انسانها ، انسان بدنيا مى آيند و مدّتى از زندگانى را هم انسان هستند ، با اين تولَّد و فرصت كه وجود دارد ، بايد حدّاكثر كوشش و تلاش را در راه تربيت اين انسانها مبذول نمود و از وقاحتى كه بوسيلهء انعطاف در برابر همهء واقعيّات از خود نشان مى دهد منزّه و مبرّايش ساخت . برگرديم آن جمله اى را كه در تفسير عبارات امير المؤمنين عليه السّلام در بارهء مرگ گفتيم ، بار ديگر مورد دقّت قرار بدهيم : « آن مفهوم بىاساس را كه منكران عالم پس از مرگ و سرخوشان لذّت پرست براى زندگى در نظر گرفتهاند ، مرگى هم كه در پى آن زندگى خواهد آمد ، قابل هيچ گونه توجّه نيست . » دقّت فرمائيد كه گفتيم : « قابل توجّه نيست » يعنى مرگى كه پايان دهندهء زندگى بىتفسير و بىمبنى است ، براى خود آن شخص قابل توجّه نمى باشد .
امّا با نظر به واقعيّت حياتى كه از مشيّت عاليه و حكمت بالغهء خداوندى بوجود آمده است ، بدون ترديد در زنجير هستى مورد محاسبه و داخل در آهنگ هستى ميباشد و لذا نتائج چگونگى تلقّى زندگى و مرگ را چه بداند يا نداند ، بخواهد يا نخواهد ، مشاهده خواهد كرد . جملهء بعدى امير المؤمنين عليه السّلام را كه در بارهء بريدن انسان از علائق و شروع رگبار حوادث ناگوار است ، در تفسير خطبههاى بعدى توضيح خواهيم داد انشاء اللَّه .
در روز قيامت مأمورى است موكَّل به كشاندن انسانها براى حساب و شاهدى است براى شهادت بهر چه كه در زندگى دنيوى انجام دادهاند .
در آيه اى از قرآن صريحا مى فرمايد : ( وَنُفِخَ فِي الصُّورِ ذلِكَ يَوْمُ الْوَعِيدِ وَجاءَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَعَها سائِقٌ وَشَهِيدٌ ) [١]
[١] . ق آيه ٢١ .