ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٠١ - روشنائى اميد چراغ راه او در زندگى است

< شعر > گر نخواهى خود فراموشت شود ياد او كن ، ياد او كن ، ياد او < / شعر > آيات فراوانى در لزوم ذكر خدا و مختصّات سازندهء آن در قرآن وارد شده است كه در تكميل روح انسانى اثر قاطع دارند . اين آيات از نظر معنى به گروه هائى تقسيم مى گردند . از آن جمله : ١ - ذكر خداوندى موجب آن است كه خدا هم انسان را ذكر كند - ( فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ ) [١] ( مرا بياد بياوريد تا من شما را ذكر كنم ) .
مقصود از اين كه خداوند انسان را ذكر مى كند ، يا انسان شايستگى مورد ذكر بودن خدا را بدست مى آورد ، نه ذكر لفظى است و نه بياد آوردن معمولى كه فقط در ما انسانها قابل تصوّر است كه عبارت است از حاضر كردن مفهومى از ميان مفاهيم موجود در حافظه در خود آگاه ، بلكه مقصود تعلَّق مشيّت خداوندى بر تصفيه و منوّر ساختن درون آدمى براى حركت در مسير رشد روحى است . بنا بر اين ، ذكرى كه انسان در بارهء خدا مى نمايد ، عبارت است از توجّه و گرايش به اصل هستى و جريان وجود خويشتن كه نتيجه اش تعلَّق مشيّت الهى بر آماده ساختن شخص ذاكر براى به فعليّت رساندن استعدادهاى مثبتى است كه در نهادش بوديعت نهاده شده است .
٢ - آياتى است كه نتائج بسيار با اهمّيّت ذكر را بيان مى كنند از آن جمله خداوند در توصيف شعراء مى فرمايد : ( وَالشُّعَراءُ يَتَّبِعُهُمُ الْغاوُونَ . أَ لَمْ تَرَ أَنَّهُمْ فِي كُلِّ وادٍ يَهِيمُونَ . وَأَنَّهُمْ يَقُولُونَ ما لا يَفْعَلُونَ . إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحاتِ وَذَكَرُوا الله كَثِيراً وَانْتَصَرُوا مِنْ بَعْدِ ما ظُلِمُوا ) [٢]

[١] . البقرة آيه ١٥٢ .
[٢] . الشّعراء آيهء ٢٢٤ تا ٢٢٧ .