ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٦٣ - آن تقواى الهى كه همهء نقصها و عيوب را منتفى مى سازد و راه كمال را پيش پاى آدمى هموار مى نمايد
شكّ همواره به انگيزگى عوامل بىپايه ايست ، به بىپايگى گرمى حاصل از يك دانه كشمش و سردى حاصل از يك دانه غوره . و چنانكه در تفسير خطبهء همام خواهيم ديد [ انشاء اللَّه ] روح آدمى در هيچ حالتى مانند يقين نمى تواند واقعيّت را دريابد و ارزش حقيقى آنرا بچشد . نورانيّت يقين است كه مى تواند همهء ظلمات اوهام و اباطيل متلاشى كنندهء مغز و واقعيّات را بزدايد . اعمال صالحه صورتى دارند و معنائى ، بدون يقين هيچ عمل صالحى داراى معنى و محتوى نخواهد بود .
٦ - عبرت نامهء تلقّى كردن دنيا و رويدادها و روابط ميان آنها با يكديگر و با انسانى كه در اين دنيا زندگى مى كند . جائى كه معلول با كمال صراحت بشما مى گويد : من ناگهان از آسمان نيفتادهام و از زمين هم ناگهانى نروئيدهام ، بلكه من علَّتى دارم كه مرا بوجود آورده است ، شما نمى توانيد بگوئيد : مردم فراوانى بدون اين كه علَّت اين معلول را درك كنند ، با اين معلول سر و كار داشتهاند ، پس چه ضرورتى ايجاب ميكند كه من علَّت آنرا بفهمم اگر شما فهميديد كه عمل ظلم عكس العمل خود را بدنبال خواهد آورد ، با بىاعتنائى افرادى ديگر از انسانها باين عمل و عكس العمل ، نمى توانيد خود را تسليت بدهيد ، زيرا بىاعتنائى مردم انساننما به كتاب عبرت نامهء دنيا نمى تواند دليلى بر چشم پوشى شما از اين كتاب خوانا بوده باشد . يك مثال بسيار ساده را كه در بعضى از درسها گفتهام ، دقّت فرمائيد . نخست اين بيت مولوى را با تأمّل دقّت فرمائيد :
< شعر > گر چه مقصود از كتاب آن فنّ بود گر تواش بالش كنى هم مى شود < / شعر > تصوّر كنيد كه يك مجلَّد كتابى داريد كه ضرورىترين و مفيدترين مطالب مربوط به دو قلمرو انسان و جهان در آن نوشته شده است . [ البتّه فرض غير ممكن در اين گونه مسائل براى توضيح ، شائع است ] اين كتاب را با خودتان برميداريد و براى ديدار يك روستائى كه با آن آشنائى مقتضى ديدار داريد ، رهسپار