ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٥٠ - كتابهاى ششگانه

١٥ ، ٢٣ - فاللَّه اللَّه ، أيّها النّاس ، فيما استحفظكم من كتابه و استودعكم من حقوقه فإنّ اللَّه سبحانه لم يخلقكم عبثا و لم يترككم سدى ، و لم يدعكم في جهالة و لا عمى ، قد سمّى آثاركم و علم أعمالكم و كتب آجالكم و أنزل عليكم الكتاب تبيانا لكلّ شيء ( اى مردم ، خدا را ، در نظر بگيريد [ بترسيد از خدا ] در بارهء آنچه كه از شما در حفظ و عمل به قرآن خواسته و در مراعات عمل به حقوقى كه در نزد شما بوديعت نهاده است ، زيرا خداوند سبحان شما را بيهوده نيافريده و بحال خودتان وانگذاشته است ، و شما را در جهل و كورى رها ننموده است . خداوند عزيز همهء آثار اعمال شما را [ از خير و شرّ ] معيّن فرموده و همهء اعمال شما را دانسته و اجلهايتان را ثبت نموده است . ) و كتاب را بر شما فرستاد كه بيان كنندهء هر چيز است .
كتابهاى ششگانه عالم هستى شش كتاب دارد كه جز يكى از آنها كه عبارت است از امّ الكتاب همگى قابل خواندن و فرا گرفتن و تنظيم و توجيه عمل و انديشه بر طبق آنها است . اين كتابها در برابر ديدگان انسانها گشوده است كه آنها را بخوانند - انسانهائى كه خود را نيازمند فرا گرفتن و شدن مى دانند و امّا مردمى كه از هستى و حيات جز غلطيدن در چراگاه محدود و موقّت و خيره كنندهء دنيا چيز ديگرى را نمى شناسند ، همهء كتابهائى كه قابل خواندن هستند ، بالشهائى براى خواب است كه بدون اعتراض و سر و صدا زير سر آن مردم بخواب رفته مى افتند .
هيچكس پيدا نمى شود كه منكر اين سخن باشد كه :
< شعر > گر چه مقصود از كتاب آن فنّ بود گر تواش بالش كنى هم مى شود < / شعر > مولوى