ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٣١٤ - مسابقه

چنانكه در روايت فضيل بن عياض از امام صادق عليه السّلام آمده است ، غبطه خوردن براى شخص مؤمن مانعى ندارد ، بلكه از آن جهت كه غبطه آرزوى وصول به خير و كمال امتيازى است كه ديگران نيز از آن برخوردارند بدون اين كه سلب و زوال آنرا از ديگران آرزو كند ، محبوبيّت هم دارد ، زيرا غبطه مى تواند عامل حركت در مسير پيشرفت بسوى خير و كمال و امتيازات صحيح بوده باشد . گاهى ممكن است حسادت و غبطه با همديگر مخلوط شوند ، يعنى حسادت غبطه تلقّى شود و يا بالعكس : غبطه حسادت تلقّى گردد . بهمين جهت است كه كسى كه در مسير « حيات معقول » گام بر مى دارد ، حتما بايستى از اين اختلاط و اشتباه جلوگيرى نمايد .
مسابقه - مقصود از مسابقه در اين مبحث مسابقه در راه كسب خيرات و كمالات و امتيازات صحيح و معقول است . در آيات و روايات فراوانى دستور به اين مسابقه داده شده است كه مضمون بعضى از آنها اينست كه اصلا اين دنيا جايگاه مسابقه در خيرات است . براى شناخت و تمييز اين پديدهء مقدّس و تكاپو در راه آن ، حتما بايستى از دو پديدهء ديگر كه رقابت بيحساب و تنازع در ميدان امتيازات براى بدست آوردن امتيازات اگر چه به پايان دادن حيات ديگران تمام شود ، تفكيك شود . رقابت بيحساب عبارتست از بدست آوردن امتياز و پيشى گرفتن بر ديگران نه با هدفگيرى تحصيل امتياز مثبت فقط ، بلكه اگر چه بعقب مانده و بيچارگى رقيب تمام شود ، ولى نه مستقيما تا سر حدّ مرگ و سقوط كلَّى او . اين پديده كه مستند به خودخواهى و سودجوئى است ، اگر چه امروزه رواج بين المللي دارد و متأسّفانه با اشكال گوناگون سرتاسر تاريخ را فرا گرفته است ، اگر چه به وقاحت و پليدى تنازع در بقاء نمى رسد ، ولى قطعا موجب پايمال كردن حقوق انسانها و منحرف ساختن مسير زندگى قانونى آنان مى باشد . متأسّفانه براى تحقّق بخشيدن باين رقابت چه تفكَّرات دقيق و كوششهاى مغزى انجام مى گيرد ، نهايت امر : منهاى خود انسان . براستى اسفناك