با کاروان حسینی - ت بینش - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٣٣ - بركنارى وليد بن عتبه از واليگرى مدينه
مفهوم اين سخن اين است كه حكومت مركزى در دمشق، ضمن اتخاذ تصميمهاى تازه پس از ورود امام حسين عليه السلام به مكه مكرمه يحيى بن حكيم را از واليگرى آن شهر بركنار كرد و عمرو بن سعيد بن اشدق را به جاى او گمارد.
ولى شمار ديگرى از مورخان نقل كردهاند كه والى مكه در هنگام مرگ معاويه [١]، خود عمرو بن سعيد بن عاص اشدق بود؛ كه يزيد به دنبال عزل وليد بن عتبه از منصب واليگرى مدينه، واليگرى مكه و مدينه را يكجا به او سپرد.
مؤيد اين ديدگاه روايتى است كه مىگويد: هنگام ورود امام حسين عليه السلام به مكه عمرو بن سعيد به وى گفت: تصميم شما چيست؟ فرمود: به خدا و اين خانه پناه آوردهام. [٢] دقت كنيد!
بركنارى وليد بن عتبه [٣] از واليگرى مدينه
وليد بن عتبه از امويانى بود كه با اخلاص و آگاهى كامل در خدمت حكومت آنان
بود؛ ولى با آن كه به بنى اميه منسوب بود و با تمام وجود در راه برترى بخشيدن بنىاميه بر ديگران مىكوشيد، در عين حال آرزو مىكرد كه با بنىهاشم و به ويژه اهل بيت عليهم السلام برخورد نداشته باشد، و اميد به سلامت رهيدن از چنين كارى را داشت.
نظر وليد، به ويژه در موضعگيرى نسبت به امام حسين عليه السلام، درست همان نظر معاويه بود كه اعتقاد داشت، رويارويى آشكار با امام حسين عليه السلام به سود حكومت اموى نيست؛ هر چند نقل مىشود كه وى قايل به حرمت و منزلت اهل بيت عليهم السلام در نزد خداوند بوده است! و به همين دليل در مقابل امام حسين عليه السلام موضعى مسامحهآميز و نرم گرفت. اين كار خشم دولت مركزى اموى دمشق را عليه وليد برانگيخت؛ و در نتيجه در رمضان همان سال [٤] يزيد او را از واليگرى مدينه بركنار كرد؛ و ولايت آن شهر را نيز بر قلمرو عمرو بن
[١] ر. ك. تاريخ طبرى، ج ٣، ص ٢٧٢؛ الكامل فى التاريخ، ج ٢، ص ٥٢٩.
[٢] تذكرة الخواص، ص ٢١٤.
[٣] ر. ك. عنوان «شخصيت وليد بن عتبه» در جلد اول همين كتاب.
[٤] ر. ك. تاريخ طبرى، ج ٣، ص ٢٧٢؛ البدايه والنهايه، ج ٨، ص ١٥١؛ تاريخ الخلفاء، ص ١٤٢.