با کاروان حسینی - ت بینش - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٩١ - حركت امت در كوفه
حركت امت در كوفه
پس از شهادت امام حسن عليه السلام، كوفيان با امام حسين عليه السلام مكاتبه و اظهار اطاعت و فرمانبردارى مىكردند؛ و از آن حضرت مىخواستند كه بر ضد معاويه قيام كند. بلاذرى مىنويسد: «پس از وفات حسن بن على عليه السلام، شيعيان به همراه بنى جعدة بن هبيرة بن ابىوهب مخزومى [١] و امّجعده، امّهانى دختر ابىطالب، در سراى سليمان بن صرد اجتماع
[١] جعدة بن هبيره مخزومى: وى خواهرزاده اميرالمؤمنين، على عليه السلام، و مادرش امّهانى دختر ابىطالباست. جعده در روزگار پيامبر خدا صلى الله عليه و آله به دنيا آمد؛ و از صحابه است. او در كوفه سكونت گزيد. او مردى دلاور، شجاع، شريف و فقيه بود. وى از سوى اميرالمؤمنين عليه السلام حكومت خراسان داشت. عتبة بن ابىسفيان به وى گفت: اين پايمردى در جنگ را از دايىات على دارى؛ و جعده به او گفت: اگر تو نيز دايىاى مثل دايى من داشتى، پدرت را فراموش مىكردى!
وى روايتى را از مادرش درباره داستان هجرت و خوابيدن اميرالمؤمنين عليه السلام در بستر رسول خدا صلى الله عليه و آله دارد؛ و برخى از قضاياى روز شهادت على عليه السلام را نقل مىكند.
عتبة بن ابىسفيان در يكى از روزهاى جنگ صفين گفت: من فردا به مصاف جعدة بن هبيره مىروم. معاويه به او گفت: بهبه! قومش بنىمخزوم، مادرش، امّهانى، دختر ابوطالب و پدرش، ابوهبيرة بن ابىوهب، همتايى كريم ... (ر. ك. شرح نهجالبلاغه، ج ١٨، ص ٣٠٨؛ مستدركات علم الرجال، ج ٢، ص ١٣٠).
جعدة در ميان قريش شرافتى بزرگ داشت و زبانآور بود و على عليه السلام او را از همه بيشتر دوست مىداشت (ر. ك. وقعة صفين، ٤٦٣).
از ظاهر خبر گردهمايى خانه سليمان بن صرد چنين برمىآيد كه در دوران نهضت حسينى جعده زنده نبوده چرا كه فقط به فرزندانش اشاره گرديده است: «همراه بنىجعدة بن هبيره ...».
فرزندانش، يحيى (ناقل روايتى از حسين و از راويان غدير) و عبدالله (فاتح قهندر و بسيارى از خراسان) هستند. گفتهاند كه فرزند ديگرى به نام عمر نيز داشت (ر. ك. مستدركات علم الرجال، ج ٢، ص ١٣١، ج ٨، ص ١٩٣ و شرح نهج البلاغه، ابن ابىالحديد، ج ١٨، ص ٣٠٨).
درباره بنى جعده و رويدادهاى مربوط به آنان در فاصله ميان تشكيل اين اجتماع در خانه سليمان بن صرد تا روز عاشورا، روز شهادت امام عليه السلام، در تاريخ به چيزى دست نيافتهايم؛ و اين موضوع پرسشهاى بدون پاسخ فراوانى را در ذهن خواننده باقى مىگذارد.
از بلاذرى در الانساب (ج ٣، ص ٣٧٧) نقل شده است: جعدة پسرش را همراه نامهاى نزد حسين عليه السلام فرستاد و او را از ... برحذر داشت». وى خطا كرده است و شايد اين نام تصحيفى از عون بن عبدالله بن جعفر باشد كه پيش از اين دربارهاش سخن گفتيم.