قواعد فقهيه
(١)
١ ص
(٢)
٣ ص
(٣)
٣ ص
(٤)
٧ ص
(٥)
١١ ص
(٦)
١١ ص
(٧)
١٤ ص
(٨)
١٦ ص
(٩)
٢١ ص
(١٠)
٣١ ص
(١١)
٣١ ص
(١٢)
٣١ ص
(١٣)
٣٧ ص
(١٤)
٣٨ ص
(١٥)
٣٨ ص
(١٦)
٤٠ ص
(١٧)
٤٥ ص
(١٨)
٤٦ ص
(١٩)
٤٦ ص
(٢٠)
٤٦ ص
(٢١)
٤٧ ص
(٢٢)
٤٧ ص
(٢٣)
٤٧ ص
(٢٤)
٤٨ ص
(٢٥)
٤٨ ص
(٢٦)
٤٨ ص
(٢٧)
٤٩ ص
(٢٨)
٥٠ ص
(٢٩)
٥١ ص
(٣٠)
٥٣ ص
(٣١)
٥٥ ص
(٣٢)
٥٦ ص
(٣٣)
٥٩ ص
(٣٤)
٦٠ ص
(٣٥)
٦٠ ص
(٣٦)
٦١ ص
(٣٧)
٦٢ ص
(٣٨)
٦٥ ص
(٣٩)
٦٦ ص
(٤٠)
٦٦ ص
(٤١)
٦٦ ص
(٤٢)
٧٠ ص
(٤٣)
٧٠ ص
(٤٤)
٧٣ ص
(٤٥)
٧٣ ص
(٤٦)
٧٤ ص
(٤٧)
٨١ ص
(٤٨)
٩١ ص
(٤٩)
٩١ ص
(٥٠)
٩١ ص
(٥١)
٩٢ ص
(٥٢)
٩٤ ص
(٥٣)
٩٤ ص
(٥٤)
٩٦ ص
(٥٥)
٩٧ ص
(٥٦)
٩٧ ص
(٥٧)
٩٨ ص
(٥٨)
٩٨ ص
(٥٩)
٩٩ ص
(٦٠)
١٠١ ص
(٦١)
١٠٢ ص
(٦٢)
١٠٥ ص
(٦٣)
١٠٦ ص
(٦٤)
١٠٧ ص
(٦٥)
١٠٨ ص
(٦٦)
١٠٨ ص
(٦٧)
١٠٨ ص
(٦٨)
١١٠ ص
(٦٩)
١١١ ص
(٧٠)
١١٣ ص
(٧١)
١١٧ ص
(٧٢)
١١٧ ص
(٧٣)
١١٩ ص
(٧٤)
١٢٣ ص
(٧٥)
١٢٥ ص
(٧٦)
١٢٥ ص
(٧٧)
١٢٦ ص
(٧٨)
١٢٧ ص
(٧٩)
١٢٨ ص
(٨٠)
١٢٨ ص
(٨١)
١٢٩ ص
(٨٢)
١٢٩ ص
(٨٣)
١٣٠ ص
(٨٤)
١٣١ ص
(٨٥)
١٣٢ ص
(٨٦)
١٣٢ ص
(٨٧)
١٣٦ ص
(٨٨)
١٣٩ ص
(٨٩)
١٤١ ص
(٩٠)
١٤١ ص
(٩١)
١٤١ ص
(٩٢)
١٤٢ ص
(٩٣)
١٤٣ ص
(٩٤)
١٤٤ ص
(٩٥)
١٥٠ ص
(٩٦)
١٥٣ ص
(٩٧)
١٥٥ ص
(٩٨)
١٦١ ص
(٩٩)
١٦١ ص
(١٠٠)
١٦٢ ص
(١٠١)
١٦٢ ص
(١٠٢)
١٦٤ ص
(١٠٣)
١٦٤ ص
(١٠٤)
١٦٤ ص
(١٠٥)
١٦٥ ص
(١٠٦)
١٦٥ ص
(١٠٧)
١٦٦ ص
(١٠٨)
١٦٦ ص
(١٠٩)
١٦٧ ص
(١١٠)
١٦٧ ص
(١١١)
١٦٨ ص
(١١٢)
١٧٠ ص
(١١٣)
١٧٣ ص
(١١٤)
١٧٣ ص
(١١٥)
١٧٨ ص
(١١٦)
١٧٩ ص
(١١٧)
١٨٢ ص
(١١٨)
١٨٧ ص
(١١٩)
١٨٧ ص
(١٢٠)
١٩١ ص
(١٢١)
١٩٣ ص
(١٢٢)
١٩٥ ص
(١٢٣)
١٩٥ ص
(١٢٤)
١٩٦ ص
(١٢٥)
١٩٨ ص
(١٢٦)
٢٠٠ ص
(١٢٧)
٢٠٢ ص
(١٢٨)
٢٠٣ ص
(١٢٩)
٢٠٣ ص
(١٣٠)
٢٠٤ ص
(١٣١)
٢٠٦ ص
(١٣٢)
٢٠٧ ص
(١٣٣)
٢٠٨ ص
(١٣٤)
٢٠٩ ص
(١٣٥)
٢١٠ ص
(١٣٦)
٢١١ ص
(١٣٧)
٢١٢ ص
(١٣٨)
٢١٤ ص
(١٣٩)
٢١٨ ص
(١٤٠)
٢٢١ ص
(١٤١)
٢٢١ ص
(١٤٢)
٢٣٠ ص
(١٤٣)
٢٣٨ ص
(١٤٤)
٢٤٩ ص
(١٤٥)
٢٤٩ ص
(١٤٦)
٢٤٩ ص
(١٤٧)
٢٥١ ص
(١٤٨)
٢٥٢ ص
(١٤٩)
٢٥٢ ص
(١٥٠)
٢٦٠ ص
(١٥١)
٢٦٩ ص
(١٥٢)
٢٧٠ ص
(١٥٣)
٢٧٤ ص
(١٥٤)
٢٧٥ ص
(١٥٥)
٢٧٥ ص
(١٥٦)
٢٧٧ ص
(١٥٧)
٢٧٧ ص
(١٥٨)
٢٨٠ ص
(١٥٩)
٢٨٣ ص
(١٦٠)
٢٨٩ ص
(١٦١)
٢٩٠ ص
(١٦٢)
٢٩٣ ص
(١٦٣)
٢٩٣ ص
(١٦٤)
٢٩٥ ص
(١٦٥)
٢٩٩ ص
(١٦٦)
٣٠١ ص
(١٦٧)
٣٠٢ ص
(١٦٨)
٣٠٩ ص
(١٦٩)
٣٢١ ص
(١٧٠)
٣٢٢ ص
(١٧١)
٣٢٢ ص
(١٧٢)
٣٢٢ ص
(١٧٣)
٣٢٣ ص
(١٧٤)
٣٢٤ ص
(١٧٥)
٣٢٤ ص
(١٧٦)
٣٢٦ ص
(١٧٧)
٣٢٩ ص
(١٧٨)
٣٢٩ ص
(١٧٩)
٣٣٠ ص
(١٨٠)
٣٣٢ ص
(١٨١)
٣٣٢ ص
(١٨٢)
٣٣٢ ص
(١٨٣)
٣٣٣ ص
(١٨٤)
٣٣٥ ص
(١٨٥)
٣٣٥ ص
(١٨٦)
٣٣٦ ص
(١٨٧)
٣٣٦ ص
(١٨٨)
٣٣٨ ص
(١٨٩)
٣٤١ ص
(١٩٠)
٣٤٤ ص
(١٩١)
٣٤٥ ص
(١٩٢)
٣٤٩ ص
(١٩٣)
٣٤٩ ص
(١٩٤)
٣٤٩ ص
(١٩٥)
٣٥٢ ص
(١٩٦)
٣٥٦ ص
(١٩٧)
٣٥٧ ص
(١٩٨)
٣٥٧ ص
(١٩٩)
٣٥٨ ص
(٢٠٠)
٣٥٩ ص
(٢٠١)
٣٦٥ ص
(٢٠٢)
٣٦٥ ص
(٢٠٣)
٣٦٥ ص
(٢٠٤)
٣٦٦ ص
(٢٠٥)
٣٦٨ ص
(٢٠٦)
٣٦٨ ص
(٢٠٧)
٣٦٩ ص
(٢٠٨)
٣٧٠ ص
(٢٠٩)
٣٧٣ ص
(٢١٠)
٣٧٩ ص
(٢١١)
٣٧٩ ص
(٢١٢)
٣٨٢ ص
(٢١٣)
٣٨٢ ص
(٢١٤)
٣٨٥ ص
(٢١٥)
٣٨٥ ص
(٢١٦)
٣٨٦ ص
(٢١٧)
٤٠٠ ص
(٢١٨)
٤٠١ ص
(٢١٩)
٤٠٢ ص
(٢٢٠)
٤٠٣ ص
(٢٢١)
٤٠٤ ص
 
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص

قواعد فقهيه - بجنوردى، سيد محمد - الصفحة ١٩٠

امور ثابت و واضح است. از مجموع اين روايات چنين استفاده مى‌شود كه امين خواه از طرف شارع مقدس باشد و خواه از طرف مالك، ضمانى بر وى نيست.

در روايت مقنع حتى اداى سوگند هم براى امين لازم شمرده نشده است و در دو روايت قرب الاسناد از ايراد اتهام نسبت به امين نهى شده است. از ديگر مدارك قاعدۀ عدم ضمان امين «اجماع» است.

اكثر فقها در موارد عديده به عدم ضمان امين استناد كرده‌اند به طورى كه اين موضوع به نحو يك كبراى كلى و مسلّم در آمده است.

قاعدۀ معروف «... مٰا عَلَى الْمُحْسِنِينَ مِنْ سَبِيلٍ ...» [١] نيز دليل ديگرى بر عدم مسئوليت امين مى‌باشد. زيرا امين حكم محسن و نيكوكار را دارد. امين چه از طرف شارع و چه از طرف مالك، براى نفع صاحب مال اقدام مى‌كند و هر گونه ضمان بر عهدۀ وى نوعى زحمت و حرج است كه در آيۀ شريفه و قاعدۀ معروف اين زحمت و حرج نفى شده است.

از اين آيه دليل عقلى بر عدم ضمان امين نيز استفاده مى‌شود. چه، وقتى امين را محسن و نيكوكار فرض نموديم و قائل شديم كه تعدى و تفريطى هم از سوى او صورت نگرفته و تلف يا نقص مال به سببى خارج از اراده و انتساب به امين بوده است، عقل، براى وى غرامت و مسئوليت را نمى‌پذيرد و آن را قبيح مى‌شمارد. قول خداى تعالى در اين آيۀ شريفه در حقيقت تقرير و تثبيت اين حكم عقلى است.


[١] توبه
[٩] :٩١ «.. بر نيكوكاران عالم از هيچ راه حرج و زحمتى نيست ...».