تفسیر آیات قیام و زندگی عبرت آموز حضرت موسی - ایزدی، عباس - الصفحة ٣٣٥ - گرفتاريها، درس عبرت براى بنىاسرائيل
آن وقت خداوند مىفرمايد: (أَلاٰ إِنَّمٰا طٰائِرُهُمْ عِنْدَ اَللّٰهِ وَ لٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لاٰ يَعْلَمُونَ) آگاه باشيد كه فال بد پيش خداست (و بايد از خدا پرسيد كه: شومى (گرفتارى) انسان در چيست و سرنوشت بدانسان براى چيست؟) ولى اكثر آنها نمىدانند.
سرنوشت بد انسان به دست خود اوست
از آيات ديگر قرآن بر مىآيد كه سرنوشت بد انسان زير سر خودش است. مثلاً در سوره (يس) داستان آن سه رسول را بيان مىكند كه براى هدايت مردم انطاكيه به آنجا رفتند مىفرمايد:
(وَ اِضْرِبْ لَهُمْ مَثَلاً أَصْحٰابَ اَلْقَرْيَةِ) مردم به اين فرستادن رسولان فال بد مىزدند و گرفتاريهائيكه بر ايشان پيش آمده بوده تا شايد به خود آيند، آنها را به اين فرستادن نسبت مىدادند و مىگفتند كه: اين از بد قدمى شماست (إِنّٰا تَطَيَّرْنٰا بِكُمْ) ما به شما فال بد مىزنيم (لَئِنْ لَمْ تَنْتَهُوا لَنَرْجُمَنَّكُمْ)[١] كه اگر شما از اين حرفهايتان دست بر نداريد سنگ بارانتان مىكنيم (قٰالُوا طٰائِرُكُمْ مَعَكُمْ)[٢] فال بدتان با خود شماست. فرعونيان نيز بديهائى را كه در اثر اعمال خودشان بود به حضرت موسى عليه السلام نسبت مىداند و خوبيها را از خودشان مىدانستند. «قبلاً در بحث از داستان حضرت موسى عليه السلام به آيه ٨٣ سوره يونس اشاره كرديم: (فَمٰا آمَنَ لِمُوسىٰ إِلاّٰ ذُرِّيَّةٌ مِنْ قَوْمِهِ عَلىٰ خَوْفٍ مِنْ فِرْعَوْنَ وَ مَلاَئِهِمْ أَنْ يَفْتِنَهُمْ وَ إِنَّ فِرْعَوْنَ لَعٰالٍ فِي اَلْأَرْضِ وَ إِنَّهُ لَمِنَ اَلْمُسْرِفِينَ) مىفرمايد به موسى ايمان نياوردند مگر ذرّيهاى از
[١]. يس/ ١٨.
[٢]. همان/ ١٩.