تفسیر آیات قیام و زندگی عبرت آموز حضرت موسی - ایزدی، عباس - الصفحة ١٤٥ - ارزش ايمان على عليه السلام در كودكى

است اين حرف را معنى كنيم: در رساله‌ها در باب طهارت و نجاسات گفته مى‌شود كه يكى از نجاسات كفر است و در مقابلش مسلمان پاك است. و مسلمان به كسى گفته مى‌شود كه به خداى واحد و رسالت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و سلم اقرار داشته باشد:

«الْإِسْلَامُ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَ التَّصْدِيقُ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه و آله و سلم» اسلام از نظر فقه اين است. اما مى‌گويند بچه تابع اشرف الوالدين است. يعنى بچه‌اى‌كه به حد بلوغ نرسيده اگر چنانچه موقع منعقد شدن نطفه‌اش پدر يا مادر و جدّ پدرى، يك كدام اين‌ها مسلمان بودند اين بچه مسلمان حساب شده و پاك است و اين تا قبل از بلوغ اگر صد تا كلمه كفر هم بگويد پاك است. چون اين خلقتش در موقع انعقاد نطفه براساس اسلام بوده است. اما اگر بچه‌اى خلقتش بر كفر باشد يعنى موقع منعقد شدن نطفه‌اش هيچكدام پدر يا مادرش مسلمان نبوده‌اند اين بچه وقتى بدنيا آمد نجس است و تا وقتى بالغ نشده اگر هزار مرتبه شهادتين را هم بگويد اعتبار ندارد و پاك نمى‌شود و اگر هنگام بلوغ اقرار كرد آن وقت قبول است بخاطر اين مسأله فقهى است كه هل تسنن مى‌گويند على بن ابى‌طالب در آن سنّ كودكى اگر هزار مرتبه هم شهادتين را بگويد از نظر فقهى اعتبار ندارد. هر چند بر حسب فطرت و تبعيت از پدر و مادر، پاك است. لذا بعضى‌ها در جواب مى‌گويند ما به اين جهت فقهى كار نداريم. ما به آن روحيه بلند و آگاه اين طفل و نبوغ او توجه داريم. ما زير بناى اين مطلب را مى‌گوييم اين‌ها نشانه‌ى روح والا و فكر بالا بوده است كه بلافاصله به پيامبر ايمان مى‌آورد و اين خاصيت انبياء عليهم السلام و ائمّه است، كه جاهليت حول وجود آنها نگشته است.

نگار من كه به مكتب نرفت و خط ننوشت

به غمزه مسأله آموز صد مدرس شد