تفسیر آیات قیام و زندگی عبرت آموز حضرت موسی - ایزدی، عباس - الصفحة ١٣٥ - جزاى خوددارى از انفاق

آيه ٧٥ سوره‌ى توبه مى‌فرمايد:

(وَ مِنْهُمْ مَنْ عٰاهَدَ اَللّٰهَ لَئِنْ آتٰانٰا مِنْ فَضْلِهِ لَنَصَّدَّقَنَّ وَ لَنَكُونَنَّ مِنَ اَلصّٰالِحِينَ‌)[١].

جزاى خوددارى از انفاق

مى‌گويند شأن نزول اين آيه‌ى قرآن درباره‌ى شخصى است به نام ثعلبه‌ى انصارى؛ اين شخص پيش رسول اكرم صلى الله عليه و آله و سلم آمد و عرض كرد اى پيامبر از خداوند بخواه كه به من مال زياد بدهد.

حضرت فرمود:

«قَلِيلٌ تُؤَدِّي شُكْرَهُ خَيْرٌ مِنْ كَثِيرٍ لَا تُطِيقُه؛[٢] مال كم داشته باشى و شكرش را ادا كنى بهتر از اين است كه زياد داشته باشى و طاقت آن را نداشته باشى».

ولى قسم خورد كه اگر خداوند به من مال داد من زكاة مى‌دهم بناى خيريه مى‌گذارم حضرت هم دعايش كرد مالش زياد شد، خلاصه آن‌قدر گوسفندانش زياد شد كه كم كم نرسيد به مسجد بيايد و به نماز جمعه و جماعت نرسيد پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم فرستاد كه زكات مالت را بده. اين شخص به قاصد پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم برگشته بود كه هر چه دستور است براى من است لذا آيه ٧٥ سوره‌ى توبه در مورد اين شخص نازل شد كه مى‌فرمايد: بعضى‌ها كسانى هستند كه با خدا عهد مى‌كنند (نذر مى‌كنند) كه اگر خدا از تفضلهايش بر ما بخشيد صدقه مى‌دهيم، ما جزو صالحين خواهيم بود (فَلَمّٰا آتٰاهُمْ مِنْ فَضْلِهِ بَخِلُوا بِهِ‌)[٣] همين كه خداوند از تفضلاتش به آنها داد بخل

[١]. توبه/ ٧٥.

[٢]. تفسير مجمع‌البيان و تفسير نمونه ذيل آيات ٧٥ تا ٧٨، توبه.

[٣]. توبه/ ٧٦.