تفسیر آیات قیام و زندگی عبرت آموز حضرت موسی - ایزدی، عباس - الصفحة ٤٢٨ - عامل خشم فرعون
بزرگى است مىشود به آن دريا گفت. لذا در قرآن كلمهى «يَم» آمده است و يَم به محلى كه در آن آب زياد وجود دارد گفته مىشود وَ رودخانه نيل آنقدر بزرگ است كه تمام مملكت مصر از آن مشروب مىشود و حضرت موسى عليه السلام براى خروج از مصر ابتدا بايد اين رودخانه را پشت سر بگذارد و همينجا گير مىافتد و در بن بست قرار مىگيرد چون فرصت كافى نيست و روبهروى سپاه موسى عليه السلام رود عظيم نيل است و در پشت سرشان سپاهيان انبوه فرعون. عدهاى ديگر گفتهاند: اين دريا همان بحر قلزم يعنى درياى سرخ است كه اين دريا در شرق كشور مصر واقع است كه در گذشته بين اين دريا و درياى مديترانه در شمال مصر در محلى كه اكنون كانال سوئز واقع است خشكى قرار داشته و حضرت موسى قصد داشته بعد از عبور از كنار دريا از اين خشكى عبور كند و به سرزمين فلسطين برود و فرصت رسيدن به اين خشكى را پيدا نكرده و ناچار خود را در مقابل درياى سرخ از يك طرف و سپاهيان فرعون از طرف ديگر يافته است.
فَلَمَّا تَراءَا الْجَمْعانِ قالَ أَصْحابُ مُوسى إِنَّا لَمُدْرَكُون[١] خداوند در اين آيه مىفرمايد: وقتى فرعونيان آنقدر نزديك شدند كه دو جمعيت يعنى بنىاسرائيل و فرعونيان همديگر را مىديدند. در اينجا اصحاب و ياران موسى گفتند اى موسى الان است كه ما بچنگ آنها بيفتيم چون دريا در مقابل آنها قرار گرفته بود و به اصطلاح راه گريزى نداشتند. قالَ كَلّا[٢] موسى گفت: نه چنين است ظاهر قضيه نشان مىدهد كه آنها به چنگ فرعونيان افتادهاند يا بايد به دريا ريخته و غرق
[١]. شعراء/ ٦٢.
[٢]. همان / ٦٣.