تفسیر آیات قیام و زندگی عبرت آموز حضرت موسی - ایزدی، عباس - الصفحة ٢٧١ - گوش و دل سپردن به موعظه

به هر حال از صفات منافقين اين بوده است كه در مجالس مؤمنين شركت مى‌كردند ولى گوششان بدهكار نبوده است.

در فرمايشات پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم است كه مى‌فرمايد:

«نَضَّرَ اللَّهُ عَبْداً سَمِعَ مَقَالَتِي فَوَعَاهَا وَ بَلَّغَهَا مَنْ لَمْ تبلغه»[١] خداوند خرّم و خندان گرداند آن كسى را كه گفتار را بشنود و به دل به‌سپارد و به كسانى‌كه حاضر نيستند ابلاغ كند كه رساندن پيام از طرف حاضرين به غائبين خود يك وظيفه است.

حضرت در دنباله حديث مى‌فرمايد:

«يَا أَيُّهَا النَّاسُ لِيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ فَرُبَّ حَامِلِ فِقْه» اى مردم حاضرين شما بايد مطلب را به غائبين برساند

«فَرُبَّ حَامِلِ فِقْهٍ ليس بفقيه» چه بسا كسانى‌كه حامل فقه هستند يعنى علم فقه را همراه خود مى‌برند ولى خودشان فقيه نيستند. اين همه علوم اسلامى كه به دستمان رسيده است آن اصحابى‌كه در درجه اول آن را مى‌گفتند نه مى‌توانستند بنويسند و نه بخوانند و نه چاپ وجود داشته است. ولى آنها اين علوم را به دل سپردند و براى ديگران نقل كردند تا استفاده كنند. من گاهى اوقات پير مردى را كه سنش بيشتر از ماست مى‌بينم كه مى‌گويد: خدا بيامرزد مرحوم حاج شيخ احمد نجف آبادى را كه اين‌جور مى‌فرمود يعنى اين پير مرد گفته‌ى حاج شيخ احمد را بدل سپرده است و نقل مى‌كند ولى همين گفته را ممكن است ما بيشتر از خود آن پير مرد بفهميم كه چيست ولى اين پيرمرد يك قاصد بوده است كه به وظيفه خود يعنى ابلاغ شنيده‌ها به ديگران، عمل كرده است و ما هم اين وظيفه را به عهده داريم، كه ان‌شاءالله به آن عمل كنيم.

[١]. كافى، ج ٤٠٣/١.