ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٦٢ - يقول على الالسنه و يبيت الافئده،
سپس آن قبيله را به خانوادههايى تقسيم فرمود و مرا در بهترين خانواده به وجود آورد، بنا بر اين من از نظر خانوادگى و ويژگيهاى روحى و نفسانى از همه شما برتر و بهترم.
(٥٠٦٩٩- ٥٠٦٩١)
لم يسهم فيه عاهر،
و لا ضرب فيه فاجر، معناى اين سخن امام اين است كه در نسب شريف پيامبر براى زناكار بهرهاى نبوده و در اصل و ريشه او، گناه دخالت نداشته است ضرب فى كذا بنصيب، يعنى براى او در آن بهرهاى است اين دو جمله اشاره است به پاكى و طهارت و منزّه بودن اصل و ريشه و نژاد رسول خدا از آلودگى به زنا و فحشاء، چنان كه از خود پيامبر نقل شده است كه: پيوسته پروردگار متعال مرا از اصلاب پاك به رحمهاى پاك منتقل كرده است، و نيز مىفرمايد: چون خداوند حضرت آدم را آفريد، نور وجود مرا در پيشانى او به وديعت نهاد، و پيوسته آن را از صلب پدران نيكو به ارحام مادرانى پاك منتقل مىكرد تا موقعى كه به عبد المطلّب رسيد و نيز آن حضرت فرموده است: «با پيوندى كه شرعى بوده است زاده شدهام نه از راه نامشروع [١].»
(٥٠٧١٤- ٥٠٧٠٠)
الا و انّ اللَّه ... عصما،
امام (ع) در اين جمله. شنوندگان خود را تشويق و وادار مىكند كه پايههاى استوار حقيقت بوده همواره مطيع فرمان خدا باشند تا سرانجام بتوانند خويش را اهل بهشت قرار دهند، و نيز در جمله و انّ لكم ...
من اللَّه با اين بيان كه براى آنها موقع اطاعت و عبادت الهى از ناحيه خداوند كمك و يارى مىرسد، آنان را به پرستش حق تعالى و پيروى از فرمان او تشويق مىكند، و ظاهرا مراد امام (ع) از كلمه عون (ياور)، قرآن كريم است.
(٥٠٧٣٠- ٥٠٧١٥)
يقول على الالسنه و يبيّت الافئده،
حضرت در اين دو جمله راههاى گوناگون كمكهايى را كه از طرف خدا در هنگام انجام دادن اعمال نيك به انسان
[١] ولدت من نكاح، لا من سفاح.