ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٧١٢ - شرح
دستورهاى پيامبر اسلام است به دليل آن است كه سبب تاليف قلوب است و توجه جامعه را به سوى او و گفتههايش جلب مىكند، اما در اين مورد از اهميت بيشترى برخوردار است و نياز فراوانترى به آن احساس مىشود، توضيح آن كه هدف از اين سفارشها و راهنماييها آن است كه از مردم عزيزترين دستاوردشان كه مال و منالشان باشد گرفته شود، از اين رو براى جلب رضايت آنان تا اين تكليف سخت را بپذيرند نياز به نرمى و ملايمت و مهربانى بيشتر است. لذا امام (ع) در اين سخنان، كارگزارش را سفارش به انجام رفق و مدارا و آسان گرفتن كار، مىفرمايد تا دلهاى صاحبان اموال را براى اداى حقوق الهى جلب كند.
چند نكته بر جسته در اين سفارشنامه وجود دارد كه به ذكر آنها مىپردازيم:
(٥٨١٥٧- ٥٨١٥٠) ١- چون حركت و اقدام به منظور جمع آورى زكات و صدقات، عملى دينى و از جمله عبادتهاست از اين رو لازم است كه به قصد تقرب به پيشگاه خداوند و خالصا لوجه اللَّه انجام پذيرد، به اين دليل نماينده خود را امر مىكند كه در حركت خود به سوى آن، تنها متوجه به خدا و تقواى او باشد بدون كوچكترين توجهى به غير او.
(٥٨١٧٦- ٥٨١٥٨) ٢- مانند فرمانروايان ستمكار، در دل مسلمانان رعب و ترس ايجاد نكند، و از اختيارات خود سوء استفاده نكند، چنان كه گوسفندى يا شترى بدون رضايت او بگيرد، يا اين كه روى زمين يا ميان گله گوسفند و شتران او در حالى كه صاحبش ناراحت مىشود وارد نشود.
كلمه كارها حال از ضمير در عليه كه در محل جرّ است مىباشد.
(٥٨١٨٧- ٥٨١٧٧) ٣- به او دستور مىدهد كه هر گاه به سرزمين يكى از قبايل وارد مىشود، سر جوى و محل آب آنها كه عادة با خانههايشان فاصله دارد، فرود آيد و بر در