یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٢ - لذت و کیف شراب در مقابل لذتی که انسان از وجود خود می تواند ببرد
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٦، ص: ٣٢
میتوان در خود ایجاد کرد، این حرارت و گرمی و سرخوشی را به وسیله دیگر و بهتر میتوان ایجاد کرد. علت اینکه در شریعت با شراب مبارزه شده، یکی این است که او را متوجه کیف و حالی عالیتر بکنند. مثنوی در جلد پنجم، صفحه ٥٢٩ در ضمن حکایت زاهدی که سبوی شراب امیری را به عنوان نهی از منکر شکست، خطاب به امیر- که البته خطاب به نوع انسان است- میگوید:
ای همه دریا، چه خواهی کرد نَم | ای همه [١] هستی چه میجویی عدم | |
تو خوشی و خوب و کان هر خوشی | تو چرا خود منت باده کشی | |
تاج کرّمناست بر فرق سرت | طوق اعطیناک آویز برت | |
جوهر است انسان و چرخ او را عَرَض | جمله فرع و سایهاند و تو غرض | |
علم جویی از کتبهای فسوس | ذوق جویی تو ز حلوای سبوس | |
ای غلامت عقل و تدبیرات و هوش | چون چنینی خویش را ارزان فروش | |
خدمتت بر جمله هستی مفترض | جوهری چون عجز دارد با عرض | |
بحر علمی در نمیپنهان شده | در سه گز تن عالمی پنهان شده | |
میچه باشد یا جماع و یا سماع | تا تو جویی زان نشاط و انتفاع | |
آفتاب از ذره کی شد وام خواه | زُهرهای از خمره کی شد جام خواه | |