دروس هيئت و ديگر رشته هاي رياضي - حسن زاده آملي، حسن - الصفحة ٧٦٦ - رساله( كل فى فلك يسبحون) در بيان فلك

١٩ - ماه وسطى و ماه هلالى , و تميز هر يك از ديگرى , و تحقيق تام در اين كه ماه مبارك رمضان وسطى اصطلاحى هميشه كامل است يعنى سى روز است , بخلاف ماه مبارك رمضان هلالى كه گاهى سى روز است و گاهى بيست و نه روز .

٢٠ - ارض قرآنى و ارض هيوى , و تميز هر يك از ديگرى .

٢١ - در مدح منجم و ذم آن , يعنى منجم الهى به معنى عالم به تنجيم , و منجمى كه كواكب را بذاتها مؤثر مى داند كه قائل به فلك است و به فلك آفرين اعتقاد و ايمان ندارد .

٢٢ - بيان علم هيأت و علم تنجيم , و تميز هر يك از ديگرى .

٢٣ - در طبيعيات فلسفه بعد از آن كه افلاك مجسمه را به معناى واقعى آن تلقى كرده اند , امتناع كون و فساد و خرق و التيام افلاك را پيش كشيده اند , و لكن سخن در اصل تخيل افلاك مجسمه است .

٢٤ - در الهيات فلسفه , بحث از افلاك مجسم - اعنى آسمان جسمانى - در پيدايش كثرت از وحدت , و ربط حادث به قديم و متغير به ثابت , و نفوس فلكى و غايات آنها پيش آمده است كه هيچيك برهان قاطع بر وجود واقعى فلك مجسم نيست .

٢٥ - مدار كوكبى كه نسبت به زمين اوج و حضيض دارد , مشابه بيضى است .

٢٦ - دانشمندان زمان ما با اين كه افلاك مجسمه را انكار دارند , حركات كواكب را به وجهى توجيه كرده اند كه نتيجه وجود افلاك مجسم را قائل اند .

٢٧ - نقل واقعه اى از كريستف كلمب , و مشابه آن از خواجه طوسى , و علت كوبيدن مس در كسوفين , و نقل حديثى از غرر احاديث از حضرت خاتم صلى الله عليه و آله و سلم . شب يكشنبه ٥ج ١ سنه ١٤١٣ ه . ق ‌ ١٠ - ٨ - ١٣٧١ ه . ش پايان يافت . و آخر دعويهم أن الحمد لله رب العالمين . قم - حسن حسن زاده آملى .