وجود ندارد.بنا بر اين اگر اين شخص از طرف شارع مأمور به تصوير كشيدن صورتى يعنى نقش حيوان گردد و او به جاى پيكر كامل حيوان تنها بخشى از اعضا را نقاشى كند يا در قالب تنديس درآورد، واجب و فرمان شارع را امتثال نكرده و مستحق پاداش نمى‌باشد. به همين صورت اگر شارع او را از كشيدن حيوان نهى كند و او به جاى پيكر همه حيوان بخشى از آن را به تصوير بكشد و براى او در ادامه كار بداء حاصل گردد مرتكب حرام نشده و به خاطر انجام حرام ـ يعنى نقاشى ـ استحقاق عقوبت را پيدا نكرده است البته او مستحقّ عقوبت تجرّى مى‌باشد. شايد به خاطر عدم تحقق عنوان تصوير در صورت نيمه كاره بودن نقاشى و تنديس است كه مرحوم شيخ در مسأله تأمل كرده است. به هر حال اين مسأله روشن است و جاى ترديد ندارد.

اشكال:نقشى كه از حيوان به تصوير كشيده مى‌شود عين همان اجزاى حيوان است. بنا بر اين نهى از كشيدن حيوان در حقيقت نهى از كشيدن اجزاى آن است.

پاسخ:نقش و صورت درحقيقت هيأت خاصى از تركيب اجزاى حيوان است كه با اجزا با كيفيت ويژه اى متّحد است و نهى از به تصوير كشيدن حيوان گرچه به اجزاى حيوان نيز سرايت پيدا مى‌كند اما اين سرايت و انحلال به دنبال نهى از تصوير حيوان، متوجه اجزا شده است؛از اين رو مادامى كه تصوير حيوان به طور كامل تحقق پيدا نكرده باشدنهى متوجه اجزاى آن نخواهد بود. بنا بر اين زمانى مى‌توانيم تصوير هر يك از اجزاى حيوان را حرام بدانيم كه اجزاى ديگر با حفظ كيفيت تركيبيّه مخصوص آن حيوان به تصوير كشيده شده باشد و فرض ما در مسأله مورد بحث آن است كه اجزاى حيوان به طور كامل به تصوير كشيده نشده است. با اين وجود وقتى براى شخص در ادامه كار بداء حاصل شود ديگر دليلى برحرمت به تصوير كشيدن اجزاى ناقص حيوان وجود ندارد.

از آنچه بيان شد آشكار مى‌گردد كه به تصوير كشيدن مجموع اجزاى حيوان از آن جهت كه مجموع اجزا است، حرام نمى‌باشد؛ زيرا ادلّه دلالت دارد كه به تصوير كشيدن نقش حيوان حرام است و تصوير نقش حيوان گرچه با مجموع اجزاى حيوان منطبق است اما به هر حال عنوان «تصوير نقش حيوان» غير از عنوان مجموع اجزا است؛ آنچه بر اين