برخى اشياى خارجى با صرف نظر از هر نوع جعل و قرارداد اجتماعى، براى انسان مطلوبيت پيدا مى‌كند و به دنبال آن، افراد حاضرند براى در اختيار گرفتن آن شئ، چيزهاى با ارزشى را با آن مبادله كنند در واقع ارزش مبادله‌اى آن ازناحيه كسى يا گروهى و نهادى اعتبار نشده است.

به چنين اشيايى اصطلاحاً مال حقيقى گفته مى‌شود. البته ماليّت چنين اشيايى ذاتى نيست، بلكه انتزاعى است؛ زيرا در صورت ذاتى بودن هيچ وقت نبايد مقدار آن تغيير كند و يا آنكه حتّى به حد صفر برسد؛ درحالى كه اگر همين نوع اموال فراوان گردد، ماليّت آن سقوط مى‌كند،تاجايى كه ممكن است به حد صفر برسد. همانند گوجه فرنگى كه در بعضى سال ها و در برخى مناطق آن چنان فراوان مى‌شود كه ديگران حاضر به دادن شئ با ارزشى در قبال آن نيستند.

بنا بر اين ماليّت اين گونه اشياء انتراعى مى‌باشد؛ يا بنا به گفته شهيد مطهرى(ره):

اين اشيا درخارج به نحوى در ارتباط با انسان و رفتار او قرار مى‌گيرند كه منشأ انتزاع صفت ماليّت مى‌گردند. (٤٥)

در مقابل اشياى ديگرى وجود دارند كه با صرف نظر از اعتبار و قرارداد، هيچ گونه ارزشى ندارند. امّا به محض اين كه عرف و عقلا يا دولت و نهاد اجتماعى مورد قبولى، برآنها فايده اى را مترتّب كند و عرف و عقلا نيز به خاطر فايده اش آنها را بكار گيرند؛ در اين صورت از نحوه بكارگيرى آنها توسط عقلا ممكن است براى آنها ماليّت انتزاع شود؛ در

(٤٥) شهيد مطهرى.مبانى اقتصاد اسلامى،ص٤٦و٤٧.