از آنچه گفته شد به دست مى‌آيد كه اگر شخصى به قصد اتمام كار مشغول كشيدن تصوير باشد آنگاه در بين كار برايش بداء حاصل شده و دست از كار نقاشى يا مجسمه سازى بشويد، هنگام دست شستن از كار، از چند صورت خارج نيست:

١ . مى‌داند كه خود او يا شخص ديگر نيمه ديگر تصوير را ملحق خواهد كرد.

٢ . مى‌داند كسى اقدام به الحاق نخواهد كرد.

٣ . درالحاق و عدم الحاق شك دارد.

در صورت اول كه عالم به الحاق است بدون اشكال كار او حرام خواهد بود.در صورت سوم ـ يعنى حالت شك ـ بايد گفت كه اگر در متن واقع باقى مانده تصوير تكميل گردد، اين شكّ زمينه معذوريت او را فراهم نمى‌كند و او مرتكب حرام شده است مگر او از آغاز كار در تكميل تصوير شك مى‌داشت كه دراين صورت شكّ، او را از فعليت حرمت معذور مى‌دارد. اين مسأله نظير آن است كه شخصى با وجود عالم بودن به حرمت خمر، شرب خمر كند و پس از فارغ شدن از شرب در خمر بودن مايع شك كند دراين صورت شك او را معذور نمى‌سازد[ و او مرتكب حرام شده است.[ درمورد صورت دوم يعنى وجود علم به عدم الحاق بايد بگوييم كه بسان صورت سوّم اگر شخصى نيمه ديگر تصوير را ايجاد كند او مستحق عقوبت است. زيرا فرض ما اين است كه كار اين شخص [نقاشى يا پيكر تراشى حيوان يا انسان] در متن واقع مبغوض مولى بوده و او نيز آگاه از اين حرمت است؛ پس تكليف با تمام شرايط تنجّز آن موجود است، بنا بر اين اگر اين علم به حرمت پس از انجام كار و آفرينش نصف تصوير، مبدل به علم به