٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٦٦ - حكم نقاشى و مجسمه سازى از نگاه شريعت آيت الله سيدمحسن خرّازى

مبتلا مى‌شود. چنين سگى اگر انسانى را دندان بگيرد بيمارى جنون آن دامنگير آن شخص مى‌شود....

شايد از آن جهت پيامبر(ص) به على(ع) فرمان خرابى قبرها را داد كه مردم همان كرنشى كه در برابر بتها داشتند، به همان گونه نسبت به گورها احترام و تعظيم مى‌نمودند؛ تاجايى كه برآن سجده مى‌كردند؛ چنان كه برخى از روايات ـ كه از قبله ومسجد قراردادن قبر پيامبر(ص) نهى كرده ـ به اين مدّعا اشعار دارند.

به عنوان مثال مرحوم صدوق روايت مى‌كند كه پيامبر(ص) فرمود:

لاتتخذوا قبري قبلةً ولامسجداً، فإن الله ـ عزوجل ـ لعن اليهود حيث اتخذوا قبور اَنبيائِهِم مساجد؛

قبر مرا قبله و جاى سجده قرار ندهيد؛ زيرا خداوند متعال ملت يهود را به خاطر محل سجده قراردادن قبور پيامبران خود، لعن و نفرين كرده است.

گواه مدعاى ما اين است كه اگر مقصود از قبور را تعظيم برقبور و مقصود از تصاوير را نقش بتها ندانيم ناچاريم فرمان پيامبراكرم(ص) به حضرت امير(ع) درانجام اين كارها را الزامى ندانيم؛ زيرا مى‌دانيم كه وجود چنان قبرها و عكسهايى مكروه است.درادامه خواهيم آورد كه نگهدارى مجسمه جايز است، از طرفى بسيار بعيد است كه پيامبر اكرم(ص) تنها بدين خاطر كه حفظ چنان گورها و تمثالهايى مكروه بوده على(ع) را براى نابودى آنها اعزام نموده باشد. اما اگر مقصود از قبور و تصاوير همان باشد كه ما گفتيم، فرمان پيامبر(ص) ـ چنان كه منطق و عقل حكم مى‌كند ـ حمل بر الزام و وجوب خواهد شد.

موءيّد مدعاى ما كه مقصود از تصاوير و قبور مطلق تمثال و قبر نيست سه روايت زير است:

١. صحيحه عبدالله بن مغيره كه گويد: از امام رضا(ع) شنيدم كه ميفرمود:

قال قائل لابى جعفر(ع) يجلس الرجل على بساط فيه تماثيل. فقال:الاعاجم تعظمه و إنّا لنَمَتِهنه؛

مردى به امام باقر(ع) گفت: حكم مردى كه برفرشى مى‌نشيند كه داراى