تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٦٣ - شرح آيات
مىشود، پروردگار نعمت خوابى را به ياد ما مىآورد كه گونهاى از آسايش و آرامش ما است، و بر ذرات هستى ما مسلط مىشود و آنها از عمل متقابل كردن خسته كننده با محيط باز مىدارد و بر همه جاى بدن ما پوششى از آرامش و آسايش را مىگسترد.
وَ جَعَلْنا نَوْمَكُمْ سُباتاً- و خواب شما را وسيله آسودن قرار داديم.» معلوم مىشود كه معنى سبات آسايش موقت يا تعطيل و بريده شدن جريان فعاليت و نشاط است.
/ ٢٥٥ خواب چيست؟ و چگونه حادث مىشود، و اسرار آن كدام است؟ دانش جديد پيوسته به تعمق در ميدانهاى فراخ اين نمود كلى زندگى آدمى اشتغال دارد، و هر چه بيشتر به كشف اسرار آن توفيق پيدا مىكند، ولى آنچه ثابت و قطعى است نقشى است كه خواب در آرام كردن اعصاب آدميان و يارى كردن به دماغ او براى تنظيم دانستهها و انبار كردن آنها دارد، و بدن را پس از قرار گرفتن در تحت تأثير مؤثرها و عوامل خارجى، به نظام عادى و طبيعى آن باز مىگرداند، و مقدارى از آرامش بر اندامهاى مختلف مىگسترد، و به يك سخن: خواب آرام گرفتن جسم است پس از تلاش و كوششى پيوسته.
[١٠] و خواب معمولا در شب صورت مىگيرد كه پردههاى آن بر روى طبيعت فرو مىافتد، و جوّ آرامش و سكون بر آن فرو مىريزد.
وَ جَعَلْنَا اللَّيْلَ لِباساً- و شب را بر شما پوشانيديم.» آيا مىدانى كه اگر زمين و كسانى كه بر آن قرار دارند، پيوسته در معرض تابش اشعه خورشيد قرار مىداشت، چه پيش مىآمد؟ خداوند متعال به صورتى زمين را نظم بخشيده است كه شب و روز متناوبا آن را در ميان گيرند و استمرار حيات بر آن امكانپذير شود.
تعبير شب به لباس در زيبايى و دقت بسيار رسا است. به همان گونه كه لباس و پوشش هر چيز را از آنچه به آن عيب و آسيب مىرساند حفظ مىكند، تاريكى شب نيز طبيعت و زندگان را از استمرار قرار گرفتن در برابر پرتوهاى خورشيد محفوظ مىدارد.