تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٥٠ - شرح آيات
كه براى جستجو و دست يافتن به فضل خدا در زمين از اين جا به آن جا مىروند،» كه مقصود از آن حركت در طلب روزى است. و ضرب در زمين كنايه از جا به جا شدن و تلاشهاى سريع است. و رازى سبب سبكتر كردن واجب را بر اين گروه و همانندان ايشان (جنگندگان در راه خدا) آن دانسته است كه: مسافران و مجاهدان در هنگام روز به كارهاى سخت اشتغال دارند، و اگر شب هنگام به خواب نروند بيشتر گرفتار مشقت و سختى خواهند شد. [٨١] وَ آخَرُونَ يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ- و كسان ديگرى در راه خدا به كارزار اشتغال دارند.» تا كلمه خدا را برتر سازند، و فرمان او را روان كنند، و بر استوارى شرع او بيفزايند، و در مرزهاى مسلمانان به پاسدارى بپردازند،/ ٤٥ و شك نيست كه اينان را در برابر آنچه مىكنند پاداشى بزرگ است، و به جان خودم سوگند كه جهاد ايشان به منزله قيام شبانه است و در نزد خدا همان اجر و قدر را دارد؛ چه اگر جهاد و جنگ ايشان نباشد، چنان كه خداوند متعال گفته است لَهُدِّمَتْ صَوامِعُ وَ بِيَعٌ وَ صَلَواتٌ وَ مَساجِدُ يُذْكَرُ فِيهَا اسْمُ اللَّهِ كَثِيراً- كليساها و كنيسهها و نمازگاهها و مساجدى كه در آنها مردمان به ياد خدا مىافتند ويران خواهد شد.» [٨٢] فخر رازى گفته است: و از لطايف اين آيه آن است كه خداى تعالى مجاهدان را با سفر كنندگان براى دست يافتن به روزى حلال [٨٣] همپايه گرفته، و اين خود مؤيد گفتهاى از رسول اللَّه (ص) است: «هر كس كه كالايى را به شهرى از شهرهاى مسلمانان وارد كند و در اين كار بردبار و نيكوكار باشد، و آن را به نرخ روز آن به فروش برساند، در نزد خدا از شهيدان محسوب مىشود»، [٨٤] و اين تأكيدى بر گفته امام صادق (ع) است كه گفت: «هر كس در راه زندگى عائله خويش تحمل رنج كند، همچون مجاهدى در
[٨١] - التفسير الكبير، ج ٣٠، ص ١٨٧.
[٨٢] - الحج/ ٤٠.
[٨٣] - التفسير الكبير، ج ٣٠، ص ١٨٧.
[٨٤] - در همان جا از ابن مسعود.