تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٨٨ - شرح آيات
راه خدا طعام مىدهيم و پاداش و سپاسگزارى از شما نمىخواهيم.» ابرار در مقابل انفاق خويش و خدمتهايى كه نسبت به ديگران انجام مىدهند، به چيزى جز خرسندى خدا/ ١٧٩ و پاداشى كه او مىدهد نظر ندارند، و اين نشانه وجود توحيد و يكتاپرستى در جانهاى ايشان است، و به همين سبب خواستار كلمهاى حاكى از سپاسگزارى و امتنان نيستند. امام صادق (ع) گفت: «به خدا كه اين را بر زبان نياوردند، بلكه آن را در خاطر خود پنهان كردند، و خدا از اين پنهان كردن ايشان خبر داد، مىگويند: ما خواستار پاداشى كه با آن پاداش عمل ما را تلافى كنيد، يا خواستار سپاسگزارى از شما نيستيم، بلكه به خاطر خدا و خواستار پاداش او بودن شما را اطعام مىكنيم»، [٢٠] و اين چيزى است كه آنان را در بخشندگى دايمى نگاه مىدارد، بدان جهت كه به سبب پاداش ندادن ديگران به ايشان يا در مقابل پاداش ايشان حالت منفى گرفتن ايستار منفى اختيار نمىكنند.
[١٠] چگونه ابرار از خودپسندى و خوددوستى به اين درجه عالى ارتقا پيدا مىكنند؟ چگونه دوستى مالى را كه براى فراهم آوردن خوراك خود به آن نياز دارند، و با وجود فطرى نفسها بودن دوستى مال، اين دوستى را از جانهاى خود بيرون مىكنند، آن هم در صورتى كه مهمترين حاجت در نزد آدمى نيازمندى به خوراك است؟ و از اين بالاتر، چگونه بر غريزه دوستى تسلط بر ديگران و برترى يافتن در زمين را كه بزرگترين غريزه در آدمى است، و همين سبب خروج آدم- عليه السلام- از بهشت شد، چنان پيروز مىشوند كه حتى چشم به يك كلمه سپاسگزارى در مقابل بخشش به ديگران كه به ايشان گفته شود ندارند، يا هر پاداش و مكافات ديگرى؟
پاسخ: ايشان در ضمير خود با هراسهاى قيامت زندگى مىكنند، و همه همّ و غمّ ايشان رهايى يافتن از آن است. بنا بر اين، در عالم ديگرى به سر مىبرند كه خواستها و توقعات ديگرى جز خواستها و توقعات اين جهان مادى محدود دارد، و اين
[٢٠] - همان منبع به نقل از أمالى شيخ صدوق.