در پرتو حديث - مسعودی، عبدالهادی - الصفحة ٥٤
علاوه بر نقل بسيار از امام زين العابدين عليه السلام ، به عرضه حديث نيز پرداخته است. همو مى گويد: به صحيفه اى برخوردم كه در آن گفتارى از امام سجّاد عليه السلام مربوط به زهد بود. آن را نوشتم ، به حضور امام بردم و همه آن را بر او عرضه كردم. امام آن را شناخت و بر درستى آن و هر چه در آن بود ، مهر تأييد زد. سپس ابو حمزه ، متن صحيفه را نقل مى كند كه در روضه كافى موجود است [١] . مجموعه احاديث نقل شده از سليم بن قيس نيز ، توسط ابان بن ابى عياش ـ ناقل مجموعه ـ بر امام زين العابدين عليه السلام عرضه شده است. ابان بن ابى عياش در مخفيگاه سليم بن قيس با او آشنا مى شود ، و مجموعه احاديثش را اخذ مى كند ، پس از آن ، به بصره مى رود و آنها را بر حسن بصرى عرضه مى كند ، و سپس به حضور امام سجّاد مى شتابد و در مجلس سه روزه كه ابوالطفيل و عمر بن ابى سلمه نيز حضور داشته اند ، آن را مى خواند و تأييد هر سه نفر را مى گيرد. در پايان مجلس ، امام سجّاد عليه السلام مى فرمايد: صدق سليم رحمه الله هذا حديثنا كلّه نعرفه؛ [٢] خداوند سليم را رحمت كند ، اين همه اش حديث ماست . آن را مى شناسيم . اين عرضه را كشى نيز از عمر بن اُذينه گزارش كرده است ، گرچه تفصيلات و اطمينان كمترى دارد [٣] .
عرضه حديث بر امام باقر عليه السلام
در اواخر دوره امامت امام باقر عليه السلام ، حكومت امويان رو به ضعف گذارد و فرصتى براى نحله هاى دينى پديد آمد. شيعيان نيز از اين فضاى نيمه آزاد سود جستند ، و نقل و گفتگوى حديث در خانه امام باقر عليه السلام رونق گرفت. امّا اين رونق ، زمينه را براى دنياپرستان و رياست طلبانى چون مغيرة بن سعيد نيز آماده كرد. او كه از پايه گذاران خطّ غلوّ است ، به همراه ديگر غاليان ، منافقانه در صف اصحاب امام باقر عليه السلام نفوذ كردند ،[٤] و به جعل حديث
[١] الكافى ، ج ٨ ، ص ١٥ ـ ١٧ ، ح ٢. [٢] كتاب سليم بن قيس هلالى ، ج ٢ ، ص ٥٥٩ . [٣] اختيار معرفة الرجال (رجال كشى) ، ج ١ ، ص ٣٢١ ، شماره ١٦٧. [٤] فهرست نجاشى ، ج ٢ ، ص ٤٩١ ، شماره ٤٠٢ .