در پرتو حديث - مسعودی، عبدالهادی - الصفحة ٣٢٤
٢ . محمّد بن على بن [ أبى ] طالب البلدى ، أبوالمرجى . ٣ . أحمد بن سليمان بن حسن ، أبو غالب زرارى . ٤ . على بن محمّد بن يوسف الحرّانى. در باره ولادت و وفات راوى اول كه كاتب و روايت كننده كتاب غيبت است ، اطلاعى در دست نيست ، اما مى دانيم كه نجاشى (متوفى ٤٥٠ هجرى) او را ديده ، ولى از پسر او اجازه روايت كتاب هايش را گرفته ، كه نشان دهنده خردسالى و نرسيدن نجاشى به سن تحمل حديث ، هنگام ديدن شجاعى است [١] . شجاعى ، همچنين استاد أحمد بن عبدالواحد ، معروف به أحمد بن عبدون و يا ابن حاشر بوده است [٢] كه به گفته شيخ طوسى ، تا ٤٢٣ هجرى زنده بوده است [٣] و همين ابن عبدون ، استاد نجاشى است. [٤] اين اطلاعات ، نشان مى دهد كه شجاعى دو طبقه از نجاشى پيشتر است و با احتساب مجموع دو طبقه (هر طبقه سى تا سى و پنج سال) و تفريق آن از سال وفات نجاشى (٤٥٠) ، عصر شجاعى ، يعنى دهه هاى ميانى نيمه دوم قرن چهارم و در نتيجه عصر استاد او ، نعمانى ، به دست مى آيد كه همان دهه هاى ميانى قرن چهارم است . راوى دوم ، أبوالمرجى بلدى ، استاد ابوالفتح كراجكى است . كراجكى مؤلف كنز الفوائد است و در سال ٤٤٩ وفات يافته است [٥] و از اين رو ، نعمانى كه استادِ استاد اوست و دو طبقه از او جلوتر ، در نيمه دوم قرن چهارم هجرى مى زيسته است . راوى سوم ، أبوغالب زرارى ، أحمد بن محمّد بن سليمان بن حسن است . او در رساله رجالى خود گفته است : «أبو عبداللّه محمّد بن ابراهيم النعمانى ، دعاى سرّ را در ضمن
[١] فهرست نجاشى ، ص ٣٨٣ ، رقم ١٠٤٣ . [٢] غيبت طوسى ، ص ١٢٧ ، ٢٥٧. [٣] رجال طوسى ، ص ٤١٣ ، رقم ٦٩ . [٤] فهرست نجاشى ، ص ٨٧ ، رقم ٢١١ ؛ مشيخه نجاشى ، ص ١٠٢ ، رقم ٢ . [٥] كنز الفوائد ، ج ١ ، ص ٣٥٢ ؛ كراجكى مى گويد : «حدّثنى الشيخ ابوالمرجى محمّد بن على بن ابيطالب البلدى بالقاهرة ، قال : حدّثنا استاذى ابو عبداللّه محمّد بن ابراهيم بن جعفر النعمانى...» و ظاهرا «ابيطالب» نادرست و «طالب» درست باشد به قرينه نقل در همان جلد در صفحات ٨٧ و ٣٢٨ ؛ ج ٢ ، ص ٦٧ .