در پرتو حديث - مسعودی، عبدالهادی - الصفحة ٣٤٧
تلاش مصحّح در برخى از احاديث ، از اين هم فراتر رفته و به شرح نكات غامض برخى احاديث نيز دست يازيده است . ايشان براى اين كار به كتاب هاى شرح الحديثى همچون مرآة العقول [١] و الشافى [٢] مراجعه كرده و از توضيحات علّامه مجلسى در بحار الأنوار نيز سود جسته [٣] ، و گاه خود شرح مختصرى ارائه داده است [٤] و گاه تركيب نحوى حديث را روشن كرده تا معناى حديث واضح شود . [٥] مصحّح ، به ديده دقت ، اشكالات احتمالى بر متن برخى احاديث را پيشاپيش پاسخ گفته [٦] ، و گاه براى اثبات و مقبول نمودن متن ، به تفصيل گراييده است . [٧] كوشش هاى مصحّح در زمينه تخريج ، با كوشش هاى امروزين ، تفاوت دارد . مصحّح ، نشان هاى آيات را از قرآن كريم استخراج و ارائه كرده است ، اما اين كار را براى همه احاديث به انجام نرسانده است ، و تنها در جايى به منابع ديگر حديث ارجاع مى دهد كه براى تصحيح و توضيح متن لازم بوده است.
چاپ و ترجمه كتاب
نخستين چاپى كه از كتاب سراغ داريم ، چاپ ١٣١٨ هجرى قمرى در ايران مى باشد ، و اين همان است كه شيخ آقا بزرگ تهرانى در الذريعه گزارش كرده است.[٨] بعدها و در سال ١٣٨٣ هجرى قمرى ، كتاب فروشى صابرى در تبريز نيز به چاپ آن اقدام كرد و سپس مكتبة الصدوق در تهران ، به تصحيح و چاپ منقح آن همت گماشت. تاريخ نگاشتن مقدمه مصحح ، ١٣٩٧ هجرى است. اين چاپ مصحح به وسيله فرزند مصحح ، آقاى محمّد جواد
[١] براى نمونه ر . ك : ص ٦١ ، پانوشت ٨ . [٢] براى نمونه ، ر . ك : ص ٦٢ ، پانوشت ٢ . [٣] براى نمونه ، ر . ك : ص ٦٣ ، پانوشت ١ ، ٣ و ٢٧١ پانوشت ١. [٤] براى نمونه، ر . ك : ص ١١٤ پانوشت ١ ، و ص ٢٣١ و ص ٢٣٤. [٥] براى نمونه ، ر . ك : ص ٨٠ ، پانوشت ١ . [٦] براى نمونه ، ر . ك : ص ٢٣١ ، پانوشت ٢ ، و ص ٢٣٤ پانوشت ١ . [٧] ر . ك : ص ٢٩٧ و ٢٩٨ ، پانوشت ٥ . [٨] الذّريعة إلى تصانيف الشيعة ، ج ١٦ ، ص ٧٩، رقم ٣٩٨ .