در پرتو حديث - مسعودی، عبدالهادی - الصفحة ٣٢٥
مجموعه اى از احاديث براى من نقل كرده است» . [١] أبوغالب زرارى از سال ٢٨٥ تا سال ٣٦٨ مى زيسته است و از اين رو ، نقل روايت او از نعمانى ، نقل شاگرد از شيخ نيست ، بلكه نقل دو معاصر از يكديگر است . محقق خبير ، جناب جلالى ، در مقدمه رساله زرارى ، به اين معاصرت تصريح كرده است . [٢] در باره راوى چهارم ، على بن محمّد بن يوسف الحرآنى ، اطلاع مهمى نداريم وفقط مى دانيم كه او در سال ٣٩٣ هجرى مشغول استنساخ كتاب بوده است ، كه تأييد كننده حدس ما در باره عصر نعمانى است. ابن طاووس در مهج الدعوات [٣] روايتى را به وسيله او از أبو عبداللّه بن ابراهيم بن جعفر النعمانى الكاتب نقل مى كند ، و علّامه مجلسى به نقل از كتاب عتيق غروى مى گويد : نسخ من كتاب الشيخ على بن محمّد بن يوسف الحرّانى فى جمادى الآخرة فى سنة أربعمئة ، قال: نسخت من كتاب الشيخ أبى الحسن على بن حمزة بن أحمد الكاتب بخطّه فى جمادى الاُولى سنة ثلاث و تسعين و ثلاثمئة ... . اين اطلاعات ، با ديگر آگاهى هاى ما همخوان است .
تاريخ تحمل حديث نعمانى
نعمانى در برخى موارد ، افزون بر نام استاد خود ، سال نقل و تحمل حديث را نيز ذكر مى كند . اين تاريخ ها هر چند اندك اند ، اما به خوبى عصر او را روشن مى سازند . اين تاريخ ها به ترتيب عبارت اند از : ٣١٣ هجرى[٤] ، ٣٢٧ هجرى [٥] و ٣٣٣ هجرى ، [٦] همه اين تاريخ ها نيز با سال هاى تولد و وفات مشايخ او همخوان هستند . مؤيّد اين تاريخ ها ، تاريخ نقل و تحمل حديث مشايخ نعمانى از مشايخ قبلى خود است كه اتصال طبقات و
[١] رساله ابوغالب زرارى ، ص ٧٩ ، رقم ٩٦ ، تحقيق حسين جلالى ، مركز الابحاث و الدراسات الاسلامية . [٢] همان ، ص ٥٥ ، رقم ١٤ ؛ فهرست نجاشى ، ص ٨٤ ، رقم ٢٠١ . [٣] مهج الدعوات ، ص ٢٣٣ . [٤] غيبت نعمانى ، ص ٦٢ ، ح ٥ . [٥] همان ، ص ٢٤٩ ، ح ٤ . [٦] همان ، ص ٣٩ ، ح ١ .