ریحانة الادب فی تراجم المعروفین بالکنیه او اللقب - مدرس تبریزی، محمدعلی - الصفحة ٣٦٦ - فيروزآبادى محمد بن يعقوب بن محمد
و از علماى آنجا تحصيل مراتب علميّه نمود، سپس ببغداد و مصر و شام و روم و حجاز و يمن و اغلب بلاد شرقيّه مسافرتها كرد. با عشائر و قبائل عرب معاشرتها داشت، فقه و تفسير و حديث و علوم متنوعه را از اكابر ديار متفرقه اخذ نمود، بهرجا كه ميرسيد محل توجه اكابر آنجا ميشد، بالخصوص مشمول عنايات شاه شجاع، حكمران آذربايجان و امير تيمور گوركانى و سلطان بايزيد خان عثمانى گرديد و به صله و انعامات فوق الغاية نايل آمد، بيشتر از همه در دربار ملك اشرف اسمعيل حكمران يمن تقرّب يافت بلكه ملك اشرف، دختر او را هم كه جمال بىمثال داشته بعقد ازدواج خود آورد و ديگر سبب مزيّت رفعت و جلالت وى گرديد و بيست سال بقضاوت شهر زبيد كرسى بلاد يمن منصوب و بالاخرة قاضى القصاة تمامى بلاد يمن شد و عاقبت مقام و رتبه شيخ الاسلامى را حيازت نمود و بقول بعضى اوّلين كسى ميباشد كه در دوره اسلامى بهمين رتبه مفتخر بوده و يا موافق قول بعضى، اوّلين شيخ الاسلام دوره اسلامى محمد بن حمزه فنارى بوده است چنانچه مذكور شد.
فيروزآبادى در مسافرتهاى خود چندين بار كتاب بهمراهى خود برداشته و در هريك از منازل اكثر آنها را مطالعه كرده و باز بار ميكردند و خودش گويد كه هرشبى ما دام كه دويست سطر حفظ نمىكردم بخواب نمىرفتم و صحيح مسلم را از ناصر الدين ابو عبد اللّه محمد بن جهبل بطور ضبط و اتقان خوانده و در اين موضوع گويد:
قرأت بحمد اللّه جامع مسلم |
بجوف دمشق الشام جوفا لاسلام |
|
على ناصر الدين الامام ابن جهبل |
بحضرة حفاظ مشاهير اعلام |
|
و تم بتوفيق الاله و فضله |
قرائة ضبط فى ثلاثة ايام |
|