٦. عبد الجليل رازى در كتاب جاودانه نقض سخنى از خصم را راجع به شيعه نقل مى‌كند و به آن پاسخ مى‌دهد. مجموع ايراد و پاسخ، برخى از زواياى مسأله را در آن روزگار روشن مى‌سازد، آنجا كه گفته است:

فضيحت سى و سيم: رافضى بر سنّت مصريان رود، و دو روز پيش نيت روزه ماه رمضان كند، و چون دو روز به عيد مانده باشد، افطار كند، و در مصر هم، چنين كنند و به جدل روزه دارند و عيد يك روز پيش‌تر كنند مخالفت آل عبّاس را.

اما جواب آنچه گفته است كه: «دو روز پيش‌تر از ماه رمضان روزه مى‌گيرند» به حساب كورتر است كه زهّاد و عبّاد شيعه به دو ماه پيش‌تر از ماه رمضان روزه گيرند اما نه به نيّت ماه رمضان روزه دارند و كتبِ فقهاى ايشان در احتياط اين مسأله و عدد رؤيت هلال و عدد شهود بر اختلاف احوال، اظهر من الشمس است و به جدول و نجوم و مانند اين هرگز معترف نبوده‌اند و آن را منكر باشند و در روز عيد روزه گشايند و در اين معنى تقيه نتوان كردن، بلى جماعتى اخباريه كه خويشتن را شيعه خوانند اين معنى مذهب ايشان بوده است و از ايشان بسى نمانده‌اند و گر جايى باشند اين معنى پنهان [از [اُصوليان كنند كه علم الهدى و شيخ موفّق بوجعفر طوسى و علماء از متاخّران بر ايشان انكار كرده‌اند در مسائلى چند كه اين يكى از آن است و ايشان را قمع و قهر كرده‌اند و تظاهر نيارند كردن و نيارند گفتن، مگر اين انتقالى [ كذا ؟[ در جايى در كتب اخباريه ديده است و معلوم است كه نه مذهب اصوليان است؛ والحمد للّه رب العالمين.

و اما آنچه گفته است: كه «مخالفت آل عبّاس را يك روز پيش‌تر عيد كنند» دگر باره به حساب كورتر است كه اين معنى مخالفت شريعت مصطفى ٩ باشد پس

(١٨) فوائد المرجان، ص ١٠٩.