در تعريف هلال علاوه بر خروج از تحت‌الشعاع فرموده‌اند: بايد مقدارى هم از خورشيد فاصله گرفته و از تحت‌الشعاع خارج شده باشد به‌گونه‌اى‌كه قابل رؤيت ـ هرچند در برخى از مناطق ـ باشد.

به نظر ما اضافه كردن چنين قيدى به تعريف هلال دليلى ندارد؛ و اساساً براى اين مقدار، هيچ ضابطه و معيارى نداريم. و اگر بخواهيم هلال را اين‌گونه تعريف كنيم، شايد بتوان گفت كه نزاع، لفظى مى‌شود. توضيح مطلب آن است كه اگر بگوييم مراد از هلال، چنين معنايى است كه ماه به اندازه‌اى از خورشيد فاصله گرفته باشد كه از جهت شدّت ضعف نور، بالفعل با چشم معمولى ديده نشود، ولى قابليّت رؤيت از نظر علمى منتفى نباشد و با تلسكوپ يا دوربين ديده شود؛ در اين صورت، حتماً همه فقيهان بايد قائل به كفايت و صحّت آن شوند.

گرچه ظاهر فتاوا آن است كه در اين فرض نيز چون رؤيت با چشم عادى محقّق نشده است، كفايت نمى‌كند؛ امّا حقيقت آن است كه اگر اطمينان داشته باشيم كه ماه چندين ساعت است كه از تحت‌الشعاع خارج شده و به عبارت ديگر، چندين ساعت از هلال ماه مى‌گذرد، آن شب اوّلين شب از ماه قمرى خواهد بود و ديگر مجالى براى تأمّل باقى نمى‌ماند.

در صورتى كه كسى اين ادّعا را نپذيرد و چنين فرضى را هم در محل نزاع داخل بداند، نتيجه آن مى‌شود كه بايد بحث را به طور كلّى‌تر مطرح كنيم، به گونه‌اى كه دو صورت زير را نيز شامل شود:

صورت اوّل:ولادت ماه آغاز گرديده است؛ ولى به گونه‌اى است كه طبق محاسبات فلكى، امكان رؤيت با چشم معمولى در آن وجود ندارد؛ يعنى همان لحظات اوّليه خروج از تحت‌الشعاع باشد.