جواب: اوّلاً،در اين جهت كه قدرت ديدن آنها استثنايى است، احتمال وجود اشتباه و خطا در آن زياد است؛ در حالى‌كه در دوربين و تلسكوپ اين احتمال يا وجود ندارد و يا در حدّ بسيار ضعيف است.

ثانياً،همه مى‌توانند با دوربين و تلسكوپ، ببيند؛ امّا در اين مورد، ديدن مختصّ به خود آنان است. بنابراين نمى‌توانيم از اين روايات استفاده كنيم كه ديدن با تلسكوپ نيز مانند ديدن با چشم خارق‌العاده است.

ثالثا،اين استدلال تنها يك قياس است و موارد ديگر را نمى‌توان به آن ملحق كرد مثلاً در باب نجاست نمى‌توان گفت كه اگر قدرت بينايى كسى استثنايى باشد و با چشم خود نجاست را ببيند، براو اجتناب از آن لازم نيست؛ بلكه چون به حصول نجاست يقين كرده است، حتماً بايد اجتناب كند؛ هرچند براى ديگران اجتناب لازم نيست.

رابعاً،از اين نظريه يا فتوا استفاده مى‌شود كه شهادت آنان براى ديگران اعتبارى ندارد؛ ولى براى خود آنان كه ديده‌اند، قطعاً اعتبار دارد و بايد به آن ترتيب اثر دهند.

اشكال چهارم:لازمه معتبر بودن چشم مسلّح آن است كه شارع مقدّس بيش از هزار سال مردم را به اشتباه انداخته باشد. به اين معنى كه چون در گذشته اين وسائل در اختيار مردم نبوده، هميشه يا غالباً ماه ديرتر در نزد آنان شروع شده است، درحالى‌كه نمى‌توان به اين امر ملتزم شد.

پاسخ: اوّلاً،اين اشكال در صورتى صحيح است كه شارع مردم را از استفاده اين آلات منع كرده باشد، در حالى‌كه چنين منعى وجود نداشته است.

ثانياً،اين اشكال در صورتى صحيح است كه رؤيت با چشم مسلح تعيُّن داشته و ملاك حقيقى باشد، در حالى‌كه گفتيم قائلين به اعتبار، به نحو مانعة الخلوّ اين نظريه را قبول دارند.

ثالثاً،اگر ماه در منطقه‌اى با چشم معمولى رؤيت شود، هيچ‌گاه دليل نمى‌شود كه در شب قبل، امكان رؤيت با چشم معمولى نبوده است. بنابراين نبايد اين نظريه را از اين راه ابطال كرد. به عبارت ديگر، اين‌كه رؤيت با چشم مسلّح كافى باشد يا نباشد، تأثيرى در واقعيّت و حقيقت ندارد؛ همان‌طورى كه رؤيت با چشم غير مسلّح نيز اين چنين است.