ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٧٢ - ٦ - رابطهء حفظ

عبارت است از قرار گرفتن يك موضوع ( مملوك ) در حوزهء اختيار انسان ( مالك ) از نظر تصرفات و نقل و انتقال و اتلاف مملوك كه مورد امضاى قراردادهاى اجتماعى است .
مملوكيت يك عنوان اعتبارى است كه از قراردادهاى زندگى دسته جمعى بوجود مى آيد و قابل دفاع و قابل ترتّب آثار ديگر مى گردد . همچنين مالكيت خداوندى از نوع اختصاصات ملكى طبيعى هم نيست كه ميان موضوعات عينى و خواصّ آنها برقرار مى شود ، مانند شكر و شيرينى آن ، انسان و توالد و تناسل او . . . بلكه مالكيت خداوندى يكى از صفات او است كه قرار گرفتن موجودات را از نظر هستى و نيستى و بقاء و قوانين حاكم بر حركت و سكون در اختيار مطلق خداوندى بيان مى كند .
اگر بخواهيم تشبيهى براى توضيح اجمالى اين رابطه بيان كنيم ، شايد رابطهء نيروى عقل آدمى با معقول و تعقل او بىمناسبت نباشد . يا با يك مسامحهء لازم مانند رابطهء اختصاص « من » انسانى با خويشتن ميباشد كه مى گوئيم : « من اختيار خودم را دارا هستم » .
٦ - رابطهء حفظ ( فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقَدْ أَبْلَغْتُكُمْ ما أُرْسِلْتُ ) [١] .
( قطعا ، خداى من حفظ كنندهء همهء اشياء است ) .
( ذلِكُمُ الله رَبُّكُمْ لا إِله إِلَّا ) [٢] .
( و او بر همهء اشياء وكيل است ) .
اين رابطه بيانكنندهء يكى از عاليترين و اساسىترين مسائل الهيات است كه مردم معمولى از درك آن محرومند . در تفكرات معمولى چنين است كه خداوند موجودات را آفريد و سپس دست از كار كشيد و اكنون در يك جايگاه بسيار بالائى

[١] هود آيهء ٥٧ .
[٢] الزمر آيهء ٦٢ .