ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٠٥ - گروه يكم - همهء رويدادهاى درونى و برونى آدمى معلوم خداوندى است

( بگو به آنان : اين قرآن را كسى فرستاده است كه راز آسمانها و زمين را مى داند ) .
٣ - ( وَالله يَعْلَمُ مُتَقَلَّبَكُمْ وَمَثْواكُمْ ) [١] .
( و خداوند سرنوشت تكاپو و قرارگاه نهايى شما را مى داند ) .
٤ - ( يَعْلَمُ ما يَلِجُ فِي الأَرْضِ وَما يَخْرُجُ مِنْها ) [٢] .
( خداوند مى داند آنچه را كه در زمين فرو مى رود و از آن بيرون مى آيد ) .
٥ - ( وَعِنْدَه مَفاتِحُ الْغَيْبِ لا يَعْلَمُها إِلَّا هُوَ وَيَعْلَمُ ما فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَما تَسْقُطُ مِنْ وَرَقَةٍ إِلَّا يَعْلَمُها وَلا حَبَّةٍ فِي ظُلُماتِ الأَرْضِ وَلا رَطْبٍ وَلا يابِسٍ إِلَّا فِي كِتابٍ مُبِينٍ ) [٣] .
( و در نزد او است كليدهاى غيب عالم هستى ، اين مبادى غيب را كسى جز او نمى داند و مى داند آنچه را كه در خشكى و درياست و يك برگى از درخت بر زمين نمى افتد مگر اين كه او را مى داند و هيچ دانه اى در ظلمات زمين و هيچ تر و خشكى نيست مگر اين كه در كتاب [ يا لوحه اى ] ثبت شده است ) .
٦ - ( وَما تَكُونُ فِي شَأْنٍ وَما تَتْلُوا مِنْه مِنْ قُرْآنٍ وَلا تَعْمَلُونَ ) [٤] .
( وزن ذرّه اى در زمين و آسمان از پروردگار تو غايب نيست ) .
اين سه گروه از آيات باضافهء گروه‌هاى ديگرى كه انواعى از معلوم خداوندى را بيان مى كند ، علم الهى را بهمهء جزئيات و كليات و ثابت و متغير و پيش از وجود معلوم و پس از نيستى آن ، و همچنين بهمهء رازهاى هستى بوضوح كامل اثبات ميكند .
٤٣ - ثمّ انشأ سبحانه فتق الأجواء و شقّ الأرجاء و سكائك الهواء [٥]

[١] محمد ( ص ) آيهء ١٩ .
[٢] الحديد آيهء ٤ .
[٣] الانعام آيهء ٥٩ .
[٤] يونس آيهء ٦١ و مضمون در سبا آيهء ٣ .
[٥] ( أَ وَلَمْ يَرَ الَّذِينَ كَفَرُوا أَنَّ السَّماواتِ وَالأَرْضَ كانَتا رَتْقاً فَفَتَقْناهُما ) الانبياء آيهء ٣٠ . ( آيا آنانكه كفر ورزيدند ، نديده‌اند كه آسمانها و زمينها بسته و يكپارچه بود ، و ما آنها را از هم باز كرديم ) . كلمهء « ثم » در جملهء ثم انشأ بمعناى تأخير زمانى نيست ، بلكه اشاره به ترتيب كلام امير المؤمنين ( ع ) است . اين كلمه بمعناى جمع مطلق هم بكار مى رود ، چنانكه در آيهء : ( وَإِنِّي لَغَفَّارٌ لِمَنْ تابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ صالِحاً ثُمَّ اهْتَدى ) - طه آيهء ٨٢ مى بينيم . ( و من بطور قطع بخشندهء كسى هستم كه توبه كند و ايمان بياورد و عمل صالح انجام بدهد ) . در اين آيه ثُمَّ اشاره بتأخير هدايت از توبه و ايمان و عمل صالح ندارد .