تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٧٨ - شرح آيات

روحى و خلق عالى و ادب رفيع است تا شايسته مؤمنان و تراز بالاى ايشان بوده باشد.

وَ كَواعِبَ أَتْراباً- و كنيزكان نارپستان و همسال.» كاعب به معنى دخترى است كه پستانهايش برجسته و گرد شده و خصوصيات زنانگى در او پديد آمده كه براى مرد لذيذتر و شهوت‌انگيزتر است، و در عين حال آنان همسالانى با مردان‌اند كه با روح مرد از لحاظ خلقى و عقلى و جنسى توافق بيشترى دارند، و مرد مؤمن بر حسب مقدار اعمال صالح خويش بيش از يكى از آنان را در اختيار دارد كه همانند اين در دنيا ميسر نيست.

[٣٤] جلسات انس بدون شراب و نوشابه‌اى نشاط انگيز صفايى ندارد، و خدا اين شراب را به نيكوترين صورتى مطلوب در اختيار صالحان قرار مى‌دهد.

وَ كَأْساً دِهاقاً- و جامهاى شراب لبريز و پياپى.» گفته‌اند: الدهاق شراب آكنده در جام است، و به قولى آنچه پياپى نوشيده شود، يا صافى است، و اين همه درباره شراب فردوس صدق مى‌كند.

[٣٥] و نعمتهاى زندگى بدون امنيت و آرامش صورت كمال پيدا نمى‌كند، و بهشت دار السلام است و هيچ تجاوز و ستم و بيمارى و بيم تمام و نابود شدن نعمت و ... در آن وجود ندارد، و حتى زخم زبان كه مايه ترس و اضطراب و دردى در نفس شود، در آن شنيده نمى‌شود.

/ ٢٧١ لا يَسْمَعُونَ فِيها لَغْواً وَ لا كِذَّاباً- در آن نه سخنان بيهوده و لغو مى‌شنوند و نه كسى ديگرى را دروغزن مى‌خواند.» با يكديگر علم و محبت و يادهاى خوش گذشته را مبادله مى‌كنند و به سپاسگزارى نعمتهاى پروردگار مى‌پردازند. و در آن صورت كه جانهاى پاك دارند و خوشيها براى ايشان فراوان در دسترس است، ديگر چگونه ميل آن مى‌كنند كه به لغو از غيبت و تهمت و فحش بپردازند؟ و چرا دروغ بگويند كه جز نشانه‌اى از خبث و پليدى يا ترس و آزمندى نيست، در صورتى كه اهل بهشت از اين همه منزّه‌اند؟