انحطاط نباید در عالم وجود داشته باشد [١] و حال آنکه خود مؤلف ، انحطاط را قبول دارد ، می‌گوید جامعه ها به یک مرحله ای که می‌رسند به‌ انحطاط کشیده می‌شوند و بعد در جای دیگری می‌بینید که تکامل شروع می‌شود .
بنابراین صرف اینکه آن زمانا بعد از این است نمی‌تواند مقیاس باشد .
پس مقیاس دیگری باید داشته باشیم ، مثلا بگوییم از این نقطه رفتیم به آن‌ نقطه ، دیدیم قدرتمان بیشتر شد ، حالا که قدرتمان بیشتر شد ، چون ملاک‌ قدرت است پس ما به کمال رسیدیم بعد می‌رویم نقطه دیگر ، اگر دیدیم به‌ قدرت بیشتری رسیدیم به کمال بیشتری رسیده ایم در این صورت یک معیار در دست داریم یک وقت ما معیاری در دست داریم به نام قدرت ، معیاری‌ داریم به نام حکمت ، معیاری داریم به نام آزادی ، معیاری داریم به نام‌ برابری ، در این صورت می‌توانیم قضاوت کنیم و الا همینطور بگوییم هدفها تدریجا [ مشخص می‌شود ] و وقتی بپرسند جامعه به کدام سو می‌رود ، بگوییم‌ به " نمی‌دانم کجا " و به " ناکجا آباد " می‌رود که خود اینها می‌گویند و اصطلاحی است که یکی از فرنگیها دارد ولی این کمال است ، در این صورت‌ این سؤال مطرح می‌شود که به چه دلیل کمال است ؟ ! اینها می‌خواهند تکامل‌ را نسبت به آینده قبول کنند بدون اینکه راه و مقصد ، خط سیر و هدف را نشان بدهند ، و این نمی‌شود .
اگر ما بخواهیم قبول کنیم که در آینده تکامل هست ، اول باید کمال و تکامل را تعریف کنیم ، راه و مقصد را مشخص کنیم ، بعد هم دلیل بیاوریم‌ که جامعه در این مسیر و به سوی این مقصد می‌رود ، تا قبول کنیم کمال است‌ پس ما نمی‌توانیم مطمئن باشیم که جامعه در آینده رو به کمال می‌رود مگر آنکه قبلا کمال را کاملا تعریف کرده و راه رسیدن به آن را مشخص کرده‌ باشیم و بعد بگوییم جامعه در آینده در این راه و به سوی این هدف می‌رود پس جامعه متکامل است اما هیچ معیاری برای کمال به دست

[١] اگر تقویم ملاک باشد ، انحطاط مفهوم ندارد .