ترجمۀ صلاة الجمعة - حسینی طهرانی، سید محمد محسن - الصفحة ٦٢ - رواِیات وارده در باب نماز جمعه

و منها: أنّ الامام ِیحبِسهم للخطبة و هم منتظرون للصّلاة، و مَن انتظر الصّلاة فهو فِی الصّلاة فِی حکم التّمام.

و منها: أنّ الصّلاةَ مع الإمام أتمُّ و أکمل لعلمه و فقهه و عدله و فضله.

و منها: أنّ الجمعةَ عِیدٌ و صلاةُ العِید رکعتان، و لم تُقصَّر لمکان الخطبتِین. فإن قال: فلِمَ جعل الخطبةُ؟ قِیل: لأنّ الجمعةَ مشهدٌ عامّ، فأراد أن ِیکون للأمِیر (کما عن العلل للإمام کما عن العِیون) سببٌ إلِی موعظتهم و ترغِیبهم فِی الطّاعة، و ترهِیبهم من المعصِیة، و توقِیفهم علِی ما أراد من مصلحة دِینهم و دنِیاهم، و ِیُخبرَهم بما ورَد علِیهم من الآفاق[١] الّتِی لهم فِیها المضَّرةُ و المنفعة، و لا ِیکون الصّائر فِی الصّلاة بل منفصلاً و لِیس بفاعلٍ غِیره ممّن ِیؤُمّ الناسَ فِی غِیر ِیوم الجمعة.

فإن قال: فلِمَ جعل الخطبتِین؟ قِیل: لأن ِیکون واحدًا للثّناء علِی الله و التّمجِید و التّقدِیس لله عزّ و جلّ، و الاُخرِی للحوائجِ و الإعذارِ و الإنذارِ و الدّعاء و ما ِیرِید أن ِیُعلِّمهم من أمره و نهِیه و ما فِیه الصّلاح و الفساد. (فِی الوسائل قال: «قولُه: ”و لِیسَ بفاعلٍ غِیره“ غِیرُ موجود فِی عِیون الأخبار.»[٢])

«اگر کسِی بپرسد چرا نماز جمعه وقتِی که با امام اقامه مِی‌شود دو رکعت و وقتِی که بدون حضور امام باشد دو رکعت و دو رکعت (چهار رکعت) است؟ در جواب گفته مِی‌شود: به چند دلِیل؛

از جمله آنکه: مردم از راه‌هاِی دور با پاِی پِیاده به سمت نماز جمعه حرکت مِی‌کنند؛ لذا خداوند عزّ و جلّ به جهت رنج و تعبِی که متحمّل شده‌اند دوست داشت که بر آنان آسان بگِیرد.

و اِینکه: امام آنان را براِی استماع خطبه نگه مِی‌دارد، درحالِی‌که منتظر نماز

[١]. خ ل: من الأهوال.

[٢]. علل الشّرائع، ج ١، ص ٢٦٤؛ عِیون أخبار‌الرّضا علِیهالسّلام، ج ٢، ص ١١١، و با قدرِی اختلاف در هر دو مصدر؛ مصباح الفقِیه، ج ٢، ص ٤٣٨.